Κυριακή 22α Ιουλίου 2018: Μακάριοι οι δεδιωγμένοι ένεκεν δικαιοσύνης... Χαίρετε και αγαλλιάσθε...

Tην προηγούμενη Κυριακή, μιλήσαμε για τον μακαρισμό εκείνων που φέρουν την ειρήνη του Χριστού.Η ειρήνη όμως του Χριστού δεν γίνεται αποδεκτή στον κόσμο. Γι αυτό και ο ίδιος είπε «ουκ ήλθον βαλείν ειρήνη αλλά μάχαιραν» . Πώς να αντέξει ο κόσμος την απώλεια του, όταν και μόνο η παρουσία των μακαρίων πτωχών, πενθούντων, πραέων, ελεημόνων, πεινώντων  και διψώντων την δικαιοσύνην, καθαρών τη καρδία και ειρηνοποιών κρίνει αυτό τον δαιμονοκρατούμενο κόσμο ως αμαρτωλό, πεπερασμένο, δαιμονικό και φθαρτό;

 Γι αυτό και ο κόσμος θα στραφεί ενάντια στους αγίους , τους μακάριους. Η παρουσία των αγίων στον Κόσμο για το όνομα και την μαρτυρία του Ιησού θα είναι κόλαση και κρίση για αυτόν τον κόσμο και τον άρχοντα του πού είναι ο διάβολος. Έτσι ερχόμαστε στους δύο τελευταίους μακαρισμούς που συνδέονται μεταξύ τους: «  Μακάριοι οι δεδιωγμένοι ένεκεν δικαιοσύνης, ότι αυτών εστίν η βασιλεία των ουρανών και Μακάριοι εστέ, όταν ονειδίσωσιν υμάς και διώξωσιν υμάς και είπωσι πάν πονηρόν ρήμα καθ’  υμών ψευδόμενοι ένεκεν εμού. Χαίρετε και αγαλλιάσθε, ότι ο μισθός υμών πολύς εν τοις ουρανοίς· ούτω γαρ έδιωξαν τους προφήτας τους προ υμών». Μακάριοι είναι εκείνοι, που καταδιώκονται για χάρη της δικαιοσύνης, γιατί σ' αυτούς ανήκει η Βασιλεία των ουρανών.Μακάριοι θα είστε, όταν θα σας βρίσουν και σας καταδιώξουν και πουν εναντίον σας κάθε κακό λόγο, λέγοντας ψέματα εξαιτίας μου.Τότε να χαίρεστε και να αγαλλιάστε, γιατί η ανταμοιβή σας θα είναι μεγάλη στους ουρανούς. Έτσι ακριβώς κυνήγησαν τους προφήτες, που έζησαν πριν από σας. 
Η Εκκλησία είναι εκκλησία μαρτύρων, σταυρική Εκκλησία. Όσοι θέλουν να μαρτυρήσουν για τον Χριστό και την δικαιοσύνη , το θέλημα Του, θα βριστούν , θα διωχτούν, θα συκοφαντηθούν, θα κακοπαθήσουν, θα οδηγηθούν ακόμα και στον θάνατο και έτσι θα ομοιάσουν στους προφήτες και τους αγίους που διώχτηκαν και μαρτύρησαν για το όνομα του Χριστού , ανά τους αιώνες ως την σημερον. Για ακόμα μια φορά συναντάμε εδώ μια αντίθεση. Είδαμε πώς ο Χριστός αποκάλεσε μακάριους τους πενθούντες και ταπεινούς, τώρα μακαρίζει τους διωγμένους, αυτούς που θα ζήσουν μια ζωή περιφρόνησης και πίεσης για τον κόσμο της αμαρτίας. Αυτούς που θα κατηγορηθούν άδικα για το όνομα Του. Εκείνους πού θα αντιμετωπίσουν κάθε ψευδή κατηγορία όχι για έγκλημα απάνθρωπο, αλλά για το όνομα : Χριστιανός. Αυτοί είναι η παράδοξη γλώσσα της ορθοδοξίας. 
Συνήθως εμείς οι άνθρωποι κρίνουμε τα πράγματα με ταπεινά και σαρκικά κριτήρια.  Μακάριοι για τον ορθολογιστή άνθρωπο αυτού του αιώνα δεν είναι βέβαια οι αυτοταπεινούμενοι και οι καταδιωγμένοι, αλλά αυτοί πού ζουν με ασφάλεια, αυτοπεποίθηση και βεβαιότητα για τον εαυτό τους και απολαμβάνουν τα υλικά αγαθά και εισπράττουν τον θαυμασμό και την κολακεία ή τον φθόνο των γύρω τους. Δεν χρειάζεται βέβαια να προχωρήσουμε σε ειδικότερες αναλύσεις για την κατάντια αυτού του κόσμου. Ο,τιδήποτε αγαθό , ό, το χρηστό και άγιο έχει αποδιωχθεί από την ζωή μας , ενώ αντίθετα ό, τι το παράλογο, ανίερο και πρόστυχο  έχει γίνει απαραίτητο συστατικό της καθημερινότητας και της ψευτικης ευτυχίας μας και είδωλο το οποίο λατρεύουμε στην θέση του αληθινού Θεού και θυσιαζόμαστε για αυτό. Την σημερον ο πραγματικός, ο έντιμος χριστιανός πού θέλει να ζήσει εν Χριστώ αντιμετωπίζει άθεους ανθρώπους ή κάλπικους αδελφούς πού στο όνομα του μοντερνισμού και της ψεύτικης προόδου, τον παρακωλύουν από το να ποιεί το ευαρεστο στον Θεό και τον πολεμούν και τον χλευάζουν όταν αυτός προσπαθεί λόγω και πράξει να υπερασπιστεί τά άγια πιστεύω του και να διασφαλίσει την ορθόδοξη ταυτότητα του. 
Καθημερινά γινόμαστε μάρτυρες περιστατικών και προσπαθειών τορπιλισμού και υπονόμευσης της εκκλησίας και των γνήσιων διακόνων και τέκνων της. Ποτέ άλλοτε ο άνθρωπος δεν έφτασε σε τέτοιο κατώτατο πνευματικό επίπεδο ώστε όχι μόνο να αποκηρύττει ό,τι θεϊκό και πνευματικό αλλά και να πάσχει να το σβήσει και να το καταργήσει. Γιατί το σκοτάδι αποστρέφεται το φως και η αμαρτία ελέγχεται από την σιωπηλή αγιότητα.  Εϊναι όμως γενικά αποδεκτό και λογικό πώς όποιος δεν θέλει να γνωρίσει ή να αποδεχτεί την αλήθεια την ειρωνεύεται, την πολεμα, την υποβιβάζει. Όσοι συκοφαντούν τους χριστιανούς, επειδή ακριβώς είναι χριστιανοί, τους αγίους για την αγιότητα τους και τους τίμιους ακριβώς για την τιμιότητα τους μοιάζουν με φοβισμένα κυνάρια που απειλούν τους ανθρώπους, δίχως να έχουν εξουσία επάνω τους. Καλούμαστε την ώρα και την στιγμή πού θα περιφρονηθούμε , την ώρα που θα διωχθούμε και θα συκοφαντηθούμε για τον Χριστό, να χαρούμε και να πανηγυρίσουμε, γιατί θα εξομοιωθούμε, θα γίνουμε ένα με τους προφήτες και τους μάρτυρες και τους ομολογητές και με τον ίδιο τον εσφαγμένο Αμνό Χριστό. Θυμηθείτε, αγαπητοί, πώς και ο Ίδιος ο Χριστός από την φάτνη έως τον τάφο, διώχτηκε και συκοφαντήθηκε και απειλήθηκε από τον κόσμο της αμαρτίας. Έφθασε όμως ως την Ανάσταση και την δόξα. Όμοια και οι Απόστολοι και οι μάρτυρες και οι Πατέρες εδιώχθησαν για χάρη της αληθείας. Μέσα από τις οδύνες γιγαντώνεται η πίστη και το δέντρο της Εκκλησίας ποτίζεται με αγνό αίμα μαρτύρων. Ως προφύραν και βύσσον στολισαμένη η Εκκλησία, αναγνωρίζει ως ισχύ και στερέωμα της τον Εσταυρωμένο Κύριο της. Η εποχή μας, αγαπητοί αδελφοί, καυχιέται για πρόοδο τεχνολογική και "πνευματική ολοκλήρωση". Καυχιέται για δημοκρατία, παρρησία και ελευθερία έκφρασης και λόγου. Καυχιέται για λαμπρά μυαλά, επιτήδειους οικονομολόγους,φωτισμένους ηγέτες, τεχνοκράτες επιστήμονες και μεγάλους ανθρωπιστές. Καυχιέται για ήρωες της καθημερινότητας και ευεργέτες της ανθρωπότητας. Ο ηρωϊσμός σαν έννοια στη σημερινή εποχή ταυτίζεται με εκείνους που έλαβαν ρόλο ανθρωποθεού ή και ρόλο μεσσία θεανθρώπου. Ο ηρωϊσμός της εποχής δεν είναι παρά μια καθαρή βλασφημία μπροστα στο θρόνο του Θεού. Πλάθουμε και προσκυνούμε τάχα τιτάνιες μορφές πού όμως τους λείπει η διαυγής αγάπη και η αληθινότητα, τους χαρακτηρίζει το πνεύμα της καθυπόταξης και σαγήνης των πολλών. Έτσι ο ήρωας της σύγχρονης εποχής δεν είναι παρά μια αδύναμη και δειλή ψυχή που εξαρτά την ευτυχία και την επιτυχία του, από την γνώμη ή την"λατρεία" του συνόλου.

Στην ορθόδοξη παράδοση και ιστορία έχουμε και εμείς τους δικούς μας ήρωες που είναι οι άγιοι και μάλιστα οι άγιοι μάρτυρες και μεγαλομάρτυρες. Στρατιώτες αληθινοί του Χριστού, με μία παρρησία όχι δαιμονική αλλά ουράνια. 'Ηρωες με πνεύμα θυσίας και αυταπάρνησης. Ήρωες όχι για τον εαυτό του, ούτε προς εντυπωσιασμόν, αλλά ούτε με ψυχρό μεταφυσικό υπολογισμό να κερδίσουν μία γωνία στον παράδεισο του "οφειλέτη Θεού".Οι μάρτυρες της ορθοδοξίας είχαν πρώτον "καρδίαν" και "πίστιν ζέουσαν". Ήταν ο έρως ο μεγάλος και καταλυτικός για τον Νυμφίο Χριστό, ο έρως της αλήθειας, της μόνης αλήθειας πού τους οδηγούσε στο καμίνι των θλίψεων και των πειρασμών των μαρτυρίων. Διότι , οι άγιοι μάρτυρες κατανοούσαν το πρόσκαιρο αυτής της ζωής και την γελοία απάτη της εγκόσμιας δόξας και η καρδιά τους δεν χωρούσε αγάπη άλλη, φίλον έτερον εκτός του Νυμφίου Ιησού.Έτσι θηριομαχούσαν και ανθρωπομαχούσαν με γενναιότητα, ενώ ο κόσμος και οι υπηρέτες του, τους φόρτωναν με κατηγόριες,βλασφημίες και τους παρέδιδαν στα πιο φρικτά και σατανικά βάσανα. Διότι, όσο αντιστέκοταν οι άγιοι μάρτυρες, τόσο οι διώκτες δαιμονίζονταν και κολάζονταν. Όσο οι άγιοι μάρτυρες παρέμειναν ακλόνητοι και αμετακίνητοι στην θεία πίστη, τόσο οι υπηρέτες του διαβόλου επιστράτευαν σατανικά εφευρήματα και σκληρότερα μαρτύρια για να κάμψουν την αγία τους αντίσταση. Γιατί η νίκη των μαρτύρων είναι η κόλαση του κόσμου και ο θρίαμβος τους είναι η καταδικη των δημίων τους, όπως ακριβώς η δόξα του Θεού είναι κόλαση καυστική για τους πωρωμένους και παραδομένους τη αμαρτία.

Τελειώνοντας, τις ομιλίες στους Μακαρισμούς, αγαπητοί αδελφοί , θέλουμε να τονίσουμε πώς ο,τιδήποτε ελέχθη δεν είναι ακατόρθωτο, ούτε εξωπραγματικό. Ο Χριστός λαμβάνοντας σάρκα μίλησε και συνδιαλέχθη και άφησε ευαγγέλιο όχι σε αγγέλους, αλλά σε ανθρώπους. Γνώριζε δηλαδή τις δυνάμεις μας. Εμείς τις αγνοούμε!Τονώνοντας την πιστότητα, την αγωνιστικότητα, τον ζήλο και την ζέουσα αγάπη μέσα στην εκκλησιαστική κοινωνία και την μυστηριακή ζωή, στον νηπτικό βίο και την ορθοπραξία, την άσκηση, την μαρτυρία και την πίστη, κατά το μέτρο , την κλήση και το τάλαντο εκάστου, μπορούμε συν Θεώ αγίω να ανέβουμε και εμείς την νοητή αυτή κλίμακα των μακαρισμών και να φτάσουμε στην αγιότητα.
ΑΜΗΝ

ΤΕΛΟΣ ΚΑΙ ΤΩ ΘΕΩ ΔΟΞΑ

Οι ομιλίες αυτές στους μακαρισμούς εκφωνήθηκαν ως μία ομιλία στον κατανυκτικό εσπερινό την Κυριακή της Ορθοδοξίας το 2011. Ξαναγράφτηκαν για το διαδίκτυο το 2013.Εδώ τις προσαρμόσαμε για τις ανάγκες του κυριακάτικου κηρύγματος μας στον ναό και την οικονομία του διαδικτύου

Κυριακή 15 Ιουλίου 2018: Μακάριοι οι ειρηνοποιοί ότι αυτοί υιοί Θεού κληθήσονται

«Μακάριοι οι ειρηνοποιοί ότι αυτοί υιοί Θεού κληθήσονται» δηλαδή άγιοι είναι αυτοί που φέρνουν την ειρήνη στον κόσμο γιατί εκείνοι θα ονομαστούν παιδιά του Θεού. 

Αμέσως μετά τους καθαρούς στην καρδιά, μακαρίζονται οι ειρηνοποιοί. Αυτοί  φέρουν μέσα τους την ειρήνη του Θεού και την προσφέρουν απλόχερα στους γύρω τους και το περιβάλλον τους. 

Η ειρήνη πού είναι κατά τον άγιο Γρηγόριο Θεολόγο ζητούμενο αγαθό από όλους, αλλά από λίγους τηρούμενο βρίσκεται μαζί με την αγάπη στο κέντρο της αληθινής πίστης. Ο ίδιος ο Θεός μας ονομάζεται άρχων της ειρήνης, δηλαδή κέντρο και πηγή της μακαριότητας, αιώνιος και προϋπαρχων,τόσος Αληθινος και αμετακίνητος από την θεότητα. Αλλά και ο Κύριος Ιησούς ονομάζεται στην γραφή άρχων ειρήνης και " επι γης ειρήνη εν ανθρώποις ευδοκία". Αυτός είναι ο πρώτος και μέγας ειρηνοποιός και η Ειρήνη διότι αυτός μας συμφιλίωσε με τον Θεό Πατέρα. Απομακρυνθήκαμε εμείς από τον Θεό και μισήσαμε τον δημιουργό μας. Αλλά εκείνος με την σάρκωση, τον Σταυρό και την ανάσταση Του ένωσε τα πριν διεστώτα δηλ. μας επανέφερε σε κοινωνία με τον Θεό Πατέρα μας.  Κάθε έχθρα μίσος και αποστροφή πού ένιωθε ο πλανεμένος και πληγωμένος άνθρωπος για τον θεό του, ο φόβος και η απελπισία, η  τεράστια απόσταση μεταξύ Αγίου και αμαρτωλού, ξεπεράστηκαν από τον ειρηνοποιό και συμφιλιωτή Χριστό στο Πρόσωπο Του. Έτσι ο Χριστός επανέφερε την γη σε διάλογο με τον ουρανό, ανέσυρε τους εσκοτισμένους στο φως , τους νεκρούς στην ζωή και τους πριν πλανεμένους στην αλήθεια,κατέστησε τον άγνωστο και απρόσιτο Θεό, προσωπικό, συγκεκριμμένο και αγαπητό. Όχι πια φοβερό και δυνάστη αλλά εύσπλαχνο και ελεήμονα . 

Αλλά η ειρήνη του Χριστού δεν έφτασε μόνο εκεί αλλά έγινε και επί γής ειρήνη,  αγγελική πολιτεία, βασιλεία ουρανών στην γη. Μιλάμε για την Εκκλησίας, αγιοπνευματικό ίδρυμα της Ειρήνης και ο τόπος συμφιλίωσης και κοινωνίας. Μέσα στην Εκκλησία και από την Εκκλησία ξεκινά η Ειρήνη πού θα κυριεύσει τον κόσμο. Μας καλεί ο Χριστός εμάς τα φωτόμορφα της Εκκλησίας τέκνα να διαδώσουμε το μήνυμα της χριστιανικής ειρήνης και της παγκόσμια συμφιλίωσης. Η Εκκλησία είναι ο τόπος της ανάστασης και της ειρήνης, κατάφύγιο ειρήνης για τους κοπιώντας και πεφορτισμένους, τους διωγμένους, τους συγκρουόμενους και τους αμαρτωλούς. ΓΙ αυτό και η λατρεία μας είναι ειρηνοκεντρική. Με την ειρήνη καλούμαστε να προσευχηθούμε στον Κύριο επί το αυτό , με ειρήνη καλούμαστε στην μετάληψη των μυστηρίων και πάλι με ειρήνη απολυόμαστε από την ευχαριστία, για να μεταδώσουμε στον κόσμο ειρηνοφόρα μηνύματα.

Είναι γεγονός πώς εκτός της Εκκλησίας ζούμε τον παραλογισμό, την αφόρητη πίεση των ανθρώπινων συγκρούσεων , του σατανικού πολέμου και της ασυνεννοησίας ανάμεσα στους ανθρώπους. Αυτός ο κόσμος πορεύεται συνειδητά και ασυνείδητα προς την απώλεια και την καταστροφή και αυτό δεν θα πάψει να συμβαίνει ως την εσχάτη ημέρα. Γι’ αυτό ακριβώς καλούμαστε να φέρουμε την ειρήνη του Χριστού στον κόσμο, πού δεν είναι άλλη από το ευαγγέλιο στην βιωματική πράξη. Καλούμαστε ζώντας εν Χριστώ και μεταδίδοντας τον Χριστό να περισώσουμε ό, τι περισώζεται μέσα στην δίνη της καταστροφής του κόσμου. ΟΙ κοσμοκράτορες και οι άρχοντες του κόσμου ειρηνοκάπηλοι και κατασκευαστές πολέμων και συγκρούσεων επαγγέλονται παγκόσμια ειρήνη και ευημερία . Είναι σύγχρονοι φαρισαίοι πού στον βωμό των μεγάλων συμφερόντων καταδυναστεύουν και θυσιάζουν λαούς και έθνη. Η ειρήνη όμως πού φέρουν οι άνθρωποι του Θεού δεν έχει σχέση με την ψευδώνυμη ειρήνη του κόσμου, με ο,τιδήποτε υποκατάστατο ανθρωπιστικών και ειρηνιστικών οργανώσεων. Και στην εποχή του Ιησού οι Ρωμαίοι είχαν επιβάλει τυρανικά ένα ισοπεδωτικό καθεστώς παγκοσμιοποίησης την ρωμαική ειρήνη πού σκοπό είχε να εξουθενώσει και να ελέγχει το πρόσωπο και τους λαούς. Και αυτή την ψευδεπίγραφη ειρήνη προσπαθούν σήμερα να μας επιβάλουν οι αρχιτέκτονες της Νέας Εποχής. 

Η Ειρήνη του Χριστού είναι πρώτα ειρήνη εσωτερική και πνευματική ,  καρπός νήψης και εκκλησιαστικότητας, μετά εξωτερικευεται από τους αληθινούς ανθρώπους και τους αληθινούς πιστούς στους πάντες και στα πάντα. Οι άγιοι ζούν πρώτα την Ειρήνη και έπειτα μεταφέρουν τους καρπούς της, τους καρπούς του αγίου Πνεύματος στον κόσμο, όπως ο Χριστός στους μαθητές μετά την Ανάσταση. Φέρνουν σε συνδιαλλαγή τα πρόσωπα, τους ανθρώπους μεταξύ τους και σε κοινωνία με τον Θεό. Οι ειρηνοποιοί είναι αυτοί που αγαπούν αληθινά για αυτό και ο Θεός των χριστιανών είναι κατά τον μέγα Παύλο ο Θεός της ειρήνης και της αγάπης.Οι ειρηνοποιοί βιώνουν στον βαθμό που της πρέπει την ελευθερία του Χριστού. Δεν είναι πλέον δούλοι, γιατί απαλλάχτηκαν από τον φόβο του θανάτου, από την δυναστεία της αγωνίας. Είναι υιοι, πράγμα που σημαίνει κληρονόμοι. Και ο κληρονόμος έχει εξουσία βασιλείας. Είναι "πριγκηπόπουλο του Θεού" κατά τον όσιο Παϊσιο. Είναι φως στο σκοτάδι.Ο κατά Χριστόν ειρηνοποιός αγιάζει και λαμπρύνει τα πάντα, όχι με αυτό που κάνει, αλλά αυτό που είναι ανάμεσα στους άλλους. Είναι σαν κρυστάλλινο καθαρό νεράκι, από το οποίο ξεδιψούν οι κουρασμένοι από την βασανιστική δίψα και ταλαιπωρία του κόσμου. Είναι η χώρα της ανάπαυσης, της καταφυγής σε έναν κόσμο , τον οποίο ο πόλεμος έκανε κοιλάδα κλαυθμώνος και τόπο οδύνης, λύπης και στεναγμού.

 « Μη φοβού μικρόν ποίμνιον», παιδιά του Θεού δεν ονομάζονται οι Καίσαρες και οι κλειδοκράτορες αλλά οι ειρηνοποιοί. Αυτοί συμπυκνώνουν στην ειρηνική τους πανδαισία κάθε μακαρισμό.Αυτοί θα συμβασιλεύσουν με τον Χριστό μετά το πέρας της αμαρτίας. Η ειρήνη του Χριστού ως βασιλεία που αποκαλύπτεται στον εσωτερικό άνθρωπο και εξωτερικεύεται σε κοινωνία προσώπων προγεύεται ως νέα εποχή ανακαίνισης μέσα στην Εκκλησία.

ππκ 2013-2018

Κυριακή 8-7-2018: Μακάριοι οι καθαροί τη καρδία ότι αυτοί τον Θεόν όψονται

«Μακάριοι οἱ καθαροί τῇ καρδίᾳ ὅτι αὐτοί τόν Θεόν ὄψονται»

Ο έκτος μακαρισμός αναφέρεται σε αυτούς πού είναι καθαροί τη καρδία δηλαδή τους φωτεινούς και αγνούς Χριστιανούς σε αυτούς πού έχουν φτάσει στα μέτρα της αγιότητας.

Αυτή η βαθμίδα τελείωσης είναι αμέσως ανώτερη από την ελεημοσύνη. Η ελεημοσύνη λοιπόν πρέπει να γίνεται με καθαρή καρδιά, με καθαρή συνείδηση. Τόσο με δοτικότητα άνευ γογγυσμού, αλλά κυρίως από προϊόντα καθαρής εργασίας και καθαρής συνείδησης. Καθαροί στην καρδιά είναι σε πρώτο επίπεδο αυτοί οι οποίοι έχουν καθαρή συνείδηση και πράξεις φωτεινές, οι οποίες πηγάζουν από μια αγαθότητα εσωτερική.

Όταν η Αγία Γραφή και οι άγιοι Πατέρες μιλούν για την καρδιά εννοούν την μεταφυσική (πνευματική) καρδιά, αλλά και την σαρκική καρδιά. Δηλαδή καρδια είναι αφ’ ενός μεν το σαρκικό όργανο, αφ’ ετέρου δε το κέντρο της υπάρξεώς μας, μέσα στο οποίο γίνεται η κοινωνία και η ένωσή μας με τον Θεό.

 Είναι αρκετά δύσκολο να δώση κανείς ορισμό αυτής της πνευματικής καρδιάς, γιατί «άβυσσος γαρ ακατάληπτος αληθώς η καρδία". Ιδίως στον σαρκικό άνθρωπο, που διακατέχεται από την κυριαρχία της λογικής και ο οποίος βιώνει την ζόφωση της μεταπτωτικής ζωής, είναι αδύνατη η γνώση αυτής της πνευματικής καρδιάς. Γι’ αυτό δεν μπορεί να ευρεθή κανείς ορισμός ο οποίος θα μπορέση να περιγράψη αυτήν την πραγματικότητα που βιώνει ο πνευματικός άνθρωπος. Μόνον χαρακτηρισμούς και εικόνες μπορεί κανείς να διατυπώση.

Ο Απόστολος Πέτρος ονομάζει την καρδία κρυπτόν άνθρωπον: «ο κρυπτός της καρδίας άνθρωπος» (Α’ Πέτρ. γ’, 4). Είναι πράγματι ο χώρος εκείνος στον οποίο αγιάζεται ο Θεός: «Κύριον δε τον Θεόν αγιάσατε εν ταις καρδίαις υμών» (Α’ Πέτρ. γ’ 15). Μέσα στην καρδιά ανατέλλει η Χάρη του Θεού: «... έως ου ημέρα διαυγάση και φωσφόρος ανατείλη εν ταις καρδίαις υμών» (Β’ Πέτρ. α’, 19). Εκεί συντελείται η καθαρή προσευχή και η ένωση, η κοινωνία με το θείο.

Καρδιά είναι το αγγείον που έχει το έλαιον, δηλαδή την θεία Χάρη.Η καρδιά είναι ο χώρος στον οποίο λάμπει το Φως του Θεού. «Ος έλαμψεν εν ταις καρδίαις ημών προς φωτισμόν της γνώσεως της δόξης του Θεού εν προσώπω Ιησού Χριστού» (Β’ Κορ. δ’, 6). Μέσα στην καρδιά βεβαιώνεται ο άνθρωπος για την υιοθεσία και εκεί ακούγεται καθαρά η φωνή του Θεού: «ότι δε εστε υιοί, εξαπέστειλεν ο Θεός το Πνεύμα του υιού αυτού εις τας καρδίας υμών κράζον∙ αββά ο πατήρ» (Γαλ. δ’, 6). Αφού εκεί αναπαύεται ο Θεός, εκεί ομιλεί με τον άνθρωπο. Εκεί ακούγεται καθαρά και ευκρινώς ο λόγος του Θεού.            Στην καθαρή καρδιά υπάρχουν και οι οφθαλμοί με τους οποίους βλέπει τα μυστήρια του Θεού. «Ο πατήρ της δόξης, δώη υμίν... πεφωτισμένους τους οφθαλμούς της καρδίας υμών, εις το ειδέναι υμάς τις εστιν η ελπίς της κλήσεως αυτού...» (Εφεσ. α’, 17-18). Στην καρδιά επικρατεί η ειρήνη του Θεού: «και η ειρήνη του Θεού βραβευέτω εν ταις καρδίαις υμών» (Κολ. γ’, 15).  Η καρδιά είναι η κιθάρα, χορδές είναι οι αισθήσεις, πλήκτρο η διάνοια η οποία δια του λογικού κινεί ενδελεχώς το πλήκτρο που είναι η μνήμη του Θεού, «εξ ης ηδονή τις άρρητος τη ψυχή επιγίνεται και τω καθαρώ νοΐ τας θείας αυγάς ενοπτρίζεται».   Η καρδιά είναι η πηγή από την οποία, με την προσευχή και την θέρμη, εξέρχεται ύδωρ «εκ του ζωοποιού πνεύματος».  Η καρδιά είναι ο εντός ημών άνθρωπος . Αυτές και πολλές άλλες εικόνες και χαρακτηρισμούς χρησιμοποιούν οι άγιοι Απόστολοι και άγιοι Πατέρες για να παρουσιάσουν και να εκφράσουν την καρδιά. Συνοπτικά μπορούμε να πούμε ότι καρδιά είναι «ο εντός ημών άνθρωπος», ο χώρος εκείνος που αποκαλύπτεται με την εν Χάριτι άσκηση και στον οποίο αποκαλύπτεται και κατοικεί ο Θεός. Είναι ο πνευματικός ναός που τελείται αέναη θεία Λειτουργία, προσφέρεται αέναη δοξολογία προς τον Θεό. Αυτός ο χώρος, ο άγνωστος για τους πολλούς, αλλά γνωστός για τους αγίους, ζωογονεί τον άνθρωπο.Αυτός διατηρείται καθαρός με την φυλακή των αισθήσεων. Όταν ο άνθρωπος του Θεού, καθοδηγούμενος από έμπειρο πνευματικό αναπτύσσει πνευματικές άμυνες και αισθήσεις, ώστε να μην εισβάλει και προσβάλει το ιερό της καρδίας του, ρυπαρός ή βλάσφημος λογισμός, ο οποίος με την συγκατάθεση γίνεται κυρίαρχο πάθος, το οποίο γίνεται βδέλυγμα της ερήμωσης στο θυσιαστήριο της καρδιάς και μας απομακρύνει από τον Θεό, αφού πρώτα μας υποτάξει και εξευτελισει.

Η καθαρότητα της καρδιάς συνδέεται με την καθαρή λατρεία.Την εποχή του Χριστού αλλά και σήμερα σε όλες τις θρησκείες , κυριαρχεί  η τυπολατρεία δηλαδή οι άνθρωποι έδιναν βάρος στοςυ εξωτερικούς τύπους της θρησκευτικής ζωής. Άγιος και δίκαιος άνθρωπος  κατά τους ιουδαίους,άρα σωστός και έντιμος ήταν αυτός που έκανε συχνές θυσίες, αυτός που γνώριζε τον Νόμο του Θεού χωρίς απαραίτητα να τον τηρεί βιωματικά και γενικά όποιος φαινόταν στα μάτια των άλλων έντιμος και δίκαιος. Είχαμε δηλαδή επιφανειακή θρησκευτικότητα, γεμάτη ανούσιους τύπους και υποκρισία. Δυστυχώς αυτός ο τρόπος θρησκευτικότητας, η τυπολατρεία και η προσποίηση, ταλαιπωρεί και στιγματίζει ακόμα και σήμερα την Εκκλησία μας. Γιατί ενώ ο Χριστός μας καλεί στην πνευματικότητα, να δούμε πίσω από το γράμμα, πίσω από τον τύπο την ουσία εμείς είμαστε προσκολλημένοι στα βατά, τα καλά και συμφέροντα. Φοβόμαστε να ανακαλύψουμε το θέλημα του Θεού γιατί φοβόμαστε να γίνουμε αγνοί και άρα να προχωρήσουμε πνευματικά.

Στην συνέχεια κατεβάζουμε τον Θεό στο δικό μας επίπεδο για να εξυπηρετήσουμε το καλό μας. Προκυνούμε με προσποιητή ευλάβεια την εικόνα ενός αγίου χωρίς να είμαστε διατεθειμμένοι να μιμηθούμε τον άγιο. Πιστεύουμε στον εκκλησιασμό ως κοινωνική υποχρέωση και απορρίπτουμε την μυστηριακή ζωή. Ακόμα και η Γραφή και η Παράδοση επιδέχεται για πολλούς πολλών και συμφεροντολογικών ερμηνειών. Έχουμε αντικαταστήσει την ευσέβεια με τον ευσεβισμό, την πίστη με την φαρισαϊκη καθαρότητα, την αγάπη με το συμφέρον. Αν κόβουμε τον Θεό στα μέτρα μας πλανώμαστε. Μισούμε τον αδελφό μας, ενώ πιστεύουμε πώς αγαπάμε τον Θεό μας.  Είμαστε θρήσκοι αλλά όχι χριστιανοί.  Ο Χριστός στηλίτευσε την αμαρτία δημόσια αλλά όχι τον αμαρτωλό. Μόνο και μία εξαίρεση έκανε: Δημόσια στηλίτευσε τον φοβερότερο αμαρτωλό τον υποκριτή. Ο Χριστός όμως όσον αφορά τον τρόπο ζωής μας έριξε το κέντρο βάρους στην εσωτερική καθαρότητα και ταπεινοφροσύνη του ανθρώπου, που έρχεται από την αληθινή γνώση των πραγμάτων. Δηλαδή στην τέλεια υπακοή και παράδοση στον Θεό για να βρούμε την ελευθερία. Όταν είναι καθαρός ο άνθρωπος στα βάθη της καρδιάς του, τότε όλη η ύπαρξη του είναι φωτεινή. Και αναλόγως από την ποιότητα και το περιεχόμενο της ο κόσμος γεννιέται στον νέο κόσμο του Θεού ή μένει στάσιμος στον κόσμο της αμαρτίας. Βέβαια, η καθαρότητα της καρδιάς εξαρτάται και από την ηθική καθαρότητα και σωματική άσκηση. Ο έντιμος άνθρωπος μπορεί να είναι και αυτός καθαρός τη καρδία, αλλά σίγουρα ο καθαρός στην καρδιά είναι έντιμος και ακέραιος καθ όλα.

Εκείνος που πρόσφερε και προσφέρθηκε , θυσιάστηκε και θυσίασε , υποβίβασε τον εαυτό του και υπερύψωσε τον αδελφό του, αυτός που εν ολίγοις είδε στο πρόσωπο του άλλου την θέα του Θεού, θα αξιωθεί την ουράνια μακαριότητα, θα κοιτάξει άφοβα τον Θεό και τους αγγέλους Του εν ημέρα Κρίσεως. Θέα του Θεού η αιώνια κοινωνία και ευφροσύνη μαζί Του.

ππκ 2013- 7/7/18

Κυριακή 1η Ιουλίου 2018: Μακάριοι οι ελεήμονες ότι αυτοί ελεηθήσονται

Αναβαίνοντας σήμερα την νοητή κλίμακα των μακαρισμών φτάνουμε σε υψηλό σκαλοπάτι: Μακάριοι οι ελεήμονες γιατί αυτοί θα ελεηθούν.  

Ο ελεήμονας άνθρωπος φτάνει ως τον θρόνο του Θεού , γίνεται ο ίδιος Θεός για τον αδελφό του κατά χάριν θεού γιατί ο μοναδικός και πρώτος ελεήμων , αυτός ο οποίος ανατέλει για τους αγαθούς και τους πονηρούς και  βρέχει επί δικαίους και αδίκους.

 Όταν ο Χριστός λοιπόν μας καλεί στην ελεημοσύνη, ουσιαστικά  μας καλεί στην μίμηση Του, μας καλεί να γίνουμε ισόθεοι. Και δεν πρέπει να μας τρομάζει μια τέτοια προοπτική διότι σκοπός του ανθρώπου είναι η τελειότητα και η θέωση, να ξανακερδίσει αυτό πού απλοχερα μας προσφέρει ο Θεός: τον χαμένο παράδεισο και να κερδίσουμε ξανά τον γνήσιο και ζωντανό εαυτό μας τον θεωμένο άνθρωπο.

Ελεημοσύνη μαζί με την ύψιστη έκφραση της ,την αδιάκριτη κατά Θεόν αγάπη είναι το κέντρο της χριστιανικής πίστης και ήθους, το μέγα μήνυμα πού καταθέτει η Εκκλησία στον κόσμο. Αλλά είναι και το μέγα κίνητρο για τον Θεό, η μεγάλη δύναμη πού τον σπρώχνει κατά κάποιον τρόπο προς ευεργεσίαν της ανθρωπότητας. Από ελεημοσύνη επτώχυνε και εκενώθη ο Θεός, γενόμενος άνθρωπος για να σώσει τον άνθρωπο. Από ελεημοσύνη έγινε υπόδικος για τους κατάδικους, απλός για τους απλούς , υπεύθυνος για τους αμαρτωλούς, εσταυρωμένος για τους τεθανατωμένους τη αμαρτία, αναστημένος για τους νεκρούς, ατιμασμένος για τους ατιμασμένους. Από ελεημοσύνη μας παραθέτει το δείπνο της βασιλείας Του, ενώ σε μας άξιζε μόνο θάνατος και περιφρόνηση. Αντί να γίνουμε εμείς επαίτες του ελέους Του, γίνεται εκείνος ζητιάνος της αγάπης μας, παίρνοντας την πρωτοβουλία να μας πλησιάσει. Είναι λοιπόν φανερό ότι ο ασκών την ελεημοσύνη, ζηλοί ένα από τα θεία ιδιώματα.

Πρώτον πρέπει να γίνουμε ελεήμονες προς τον εαυτό μας αποδεχόμενοι την πρόσκληση του Θεού και έπειτα ελεήμονες προς τον αδελφό για να κερδίσουμε την βασιλεία Του. 

Είναι γνωστή σε όλους μας η διδασκαλία της Εκκλησίας για την ελεημοσύνη και την προσφορά αγάπης προς το πλησίον. Επίσης, πολλές είναι οι μαρτυρίες της Γραφής για την δύναμη και την αξία της ελεημοσύνης: "Μακάριος ο άνθρωπος που ελεεί όλη την ημέρα... ιλαρόν δότιν αγαπά ο Θεός... ο ελεών πτωχόν δανείζει Θεόν" κλπ. 

Γνωστή επίσης είναι η παραβολή της Κρίσεως. Αυτός που φάνηκε σπλαχνικός στους ελάχιστους αδελφούς του Χριστού φτωχούς, ασθενείς, φυλακισμένους, πεινασμένους, γυμνούς, απελπισμένους αυτος τελικά και ελεήθηκε. Αντίθετα όποιος τους περιφρόνησε, γνώρισε την πίκρα και την οργή του Θεού και την αιώνια καταδίκη. Είναι επίσης γνωστή η παραβολή των δέκα εκείνων παρθένων, που οι μεν πρώτες είχαν έλαιον έργου αγάπης και δικαιώθηκαν , ενώ οι πέντε άλλες, ενώ διήγαν παρθενική και καθαρή ζωή, μην έχοντας όμως έργα ελεημοσύνης, έμειναν εκτός νυμφώνος Χριστού. 

Δεν φτάνει να είναι κανείς ηθικός και έντιμος αλλά πρέπει να προσφέρεται και να προσφέρει. Αυτός είναι ο μακάριος άνθρωπος και σε αυτήν και στην άλλη ζωή, ο προσφέρων και προσφερόμενος. Βέβαια, όταν ο Χριστός λέει ότι αυτοί θα ελεηθούν δεν αναφέρεται σε μια υπολογιστική εμπορική συμφωνία μεταξύ Αυτού και ανθρώπων( δώσε μου για να σου δώσω). Πολλοί άνθρωποι φιλανθρωπεύουν και ελεούν για να κερδίσουν τον έπαινο των ανθρώπων ή την συγκατάθεση του Θεού , Τον οποίον εκλαμβάνουν ανθρωπομορφικά.  Έτσι υπάρχουν τρεις κατηγορίες ανθρώπων κατά τους Πατέρες: οι δούλοι, οι μισθωτοι, και οι αληθινοί υιοί του Θεού. Ο δούλος ελεεί γιατί φοβάται πώς αν φανεί άσπλαχνος θα πάει στην κόλαση. Κάνει το καλό γιατί φοβάται το κακό.Βλέπει τον Θεό ως τιμωρό και εκδικητή. Ο μισθωτός ελεεί και ποιεί το καλό για να κερδίσει την βασιλεία του Θεού. Νομίζει ότι κάνοντας το καλό υποχρεώνει τον Θεό σε μία συμφωνία. Ο Θεός όμως δεν είναι εκδικητής ή τιμωρός ή έμπορος να χρωστά και να οφείλει σε κανέναν. Τον Παράδεισο τον παρέχει απλόχερα. Οι δουλικοί και εμπορικοί μένουν εκτός του νυμφώνος ή τουλάχιστον απολαμβάνουν τα ελάχιστα ως ελάχιστοι. Για να μην αναφερθούμε στην άθλια ψευδαπάτη, εκείνων οι οποίοι ελεούν από ιδιοτέλεια, είτε για την δόξα των ανθρώπων είτε για την ηθική τους ευχαρίστηση και ηδονή.Για αυτό και ο Χριστός μακαρίζει αυτούς που ελεούν από αγάπη, όσους βλέπουν τον πλησίον τους όχι μόνον τον εαυτό τους αλλά και τον ίδιο τον Θεό τους, όσους απαρνούνται την τυραννία της ιδιοκτησίας των πραγμάτων και δεν κατέχουν τίποτα αλλά τα προσφέρουν σε όσους υστερούνται. Αυτοί οι ελεήμονες είναι πραγματικά παιδιά του Θεού και αυτοί θα ελεηθούν. 

Ελεημοσύνη είναι και να ξεπερνάμε το εγω μας και να φτάνουμε κοντα στον αδελφό, έτσι ώστε να φτάνουμε εγγύτερα στον Θεό. Η προσφορά αγάπης, συμπαράστασης, συνοδύνης και χαράς, ακόμα και ευαγγελικού λόγου με διάκριση προς τον άλλο είναι και αυτή έκφραση ελεημοσύνης. Επίσης τέλειος βαθμός ελεημοσύνης είναι η πλήρη αφεση και συγχωρητικότητα προς τον άλλο, αλλά και η υποβίβαση του εγώ μας για να ανέβει πνευματικά ο άλλος.

Ο Θεός, λέγει ο ιερός Χρυσόστομος, ζητά από εμάς να λάβει αφορμή, για να μάς προσφέρει όλα τα αγαθά Του. Όταν επομένως κανείς ξοδεύει για ελεημοσύνη, τότε πλουτίζει, τότε είναι μακάριος και τρισμακάριος. Όταν η καρδιά μας εκχυλίζει το έλεος, τότε έχουμε στην κατοχή μας όλα τα πλούτη του Θεού τα ουράνια.

Όμως ο Θεός δεν θέλει απλώς και μόνο να ελεούμε τους αδελφούς μας. Θέλει να πράττουμε την ελεημοσύνη χαρούμενα, με ανοιχτή καρδιά. Ιλαρόν γαρ δότην αγαπά ο Θεός, όπως λέγει ο Απόστολος Παύλος. Εκείνος που συμπαραστέκεται στον αδελφό του και πιστεύει ότι ο αδελφός του είναι ο ίδιος ο Χριστός, πρέπει να χαίρεται που αξιώνεται να εργάζεται το έργο της αγάπης. Διότι είναι παράλογο να ανακουφίζουμε τον πόνο του αδελφού μας και εμείς να λυπούμαστε.

Εκείνος που ενεργεί την ελεημοσύνη με τον τρόπο που θέλει ο Θεός, χαίρεται πάντα και ευχαριστεί τον Κύριο για ο,τι μπόρεσε να κάμει. Στο πρόσωπο του αδελφού του που βοηθά, βλέπει τον Κύριο και το γεγονός αυτό δίνει φτερά στην ψυχή του και φθάνει ψηλά στους ουρανούς. Εκεί ακούει, όπως ο εκατόνταρχος Κορνήλιος, τον αγγελικό λόγο: «Οι προσευχές σου και οι ελεημοσύνες σου ανέβηκαν στον ουρανό ως προσφορά ευπρόσδεκτος από τον Θεό». Διότι η ελεημοσύνη είναι πραγματικά μία θυσία δοξολογίας προς τον ελεήμονα Θεό. Και όπως παρατηρεί ο ιερός Χρυσόστομος, το θυσιαστήριο του ελεήμονος ανθρώπου, δεν είναι οικοδόμημα πέτρινο επάνω στο όποιο θυσιάζεται ο Χριστός, άλλα το ίδιο το πανάγιο Σώμα του Χριστού.

Κάθε αδελφός του Χριστού, οπουδήποτε και αν ευρίσκεται είναι ένα ιερό και άγιο θυσιαστήριο επάνω στο όποιο μπορούμε να προσφέρουμε την θυσία της αγάπης. Επομένως ο κάθε πτωχός αδελφός μας- και πτωχός νοείται εδώ όποιος έχει ανάγκη υλική ή ρήματος ή βρίσκεται σε σκότος πνευματικό, όχι μόνον δεν πρέπει να περιφρονήται από εμάς, αλλά και να είναι πρόσωπο άξιο ευλάβειας και σεβασμού. Ο αγιογραφικός λόγος τονίζει ότι ο ελεών πτωχόν δανείζει Θεόν. Και ο χρυσορρήμων Πατήρ μας θέτει το ερώτημα: «Εάν ο Θεός δανείζεται από εμάς, επομένως είναι χρεώστης μας. Στην μέλλουσα ζωή, λοιπόν, θέλεις να έχεις τον Θεό κριτή ή χρεώστη;»

Ας αγαπήσουμε την ελεημοσύνη. Πραγματικά κανένα αγαθό δεν ημπορεί να εξισωθεί με αυτήν. Αυτή μας καθαρίζει από τις αμαρτίες και μας χορηγεί το θείο έλεος, δηλαδή την σωτηρία. Όπως λέγει ο υμνητής της Άγιος Ιωάννης, στην μέλλουσα Κρίση «ενώ εσύ σωπαίνεις αυτή θα σε υπερασπίζεται. Ή, καλύτερα, ενώ εσύ σωπαίνεις, αμέτρητα στόματα ευχαριστούν για σένα. Λοιπόν τρέξε και αγόρασε την σωτηρία δια της ελεημοσύνης».

Ας μην σκεφθεί κανείς μας ότι δεν έχουμε τα απαραίτητα υλικά αγαθά για να κάνουμε ελεημοσύνη. Διότι ελεημοσύνη είναι και ένα ποτήρι κρύο νερό που θα προσφέρουμε στο όνομα του Χριστού. Ελεημοσύνη είναι και μία ευχή που θα κάνουμε στον Χριστό για κάποιον αδελφό μας. Ελεημοσύνη είναι και η λύπη που θα δοκιμάσουμε για μία δοκιμασία ή αρρώστια του αδελφού μας.

Ελεημοσύνη είναι να έχεις καρδιά. Διότι κατά τον λόγο ενός μεγάλου Αγίου, του αββά Παμβώ, εάν έχεις καρδιά μπορείς να σωθείς.Αυτή η καλλιέργεια προσφέρει στον εαυτό μας και ακτινοβολεί στους γύρω. Ο έχων καρδίαν είναι το δώρο της βασιλείας για τους άλλους τρυγύρω.

Ελεήμων καρδιά κατά τον άγιο αββά Ισαάκ τον Σύρο είναι: να φλέγεται από αγάπη ή καρδιά για όλη την κτίση: Για τους ανθρώπους, για τα πουλιά και για τα ζώα και για τους δαίμονες και για κάθε κτίσμα. Και καθώς ό άνθρωπος τα φέρνει στη μνήμη του και τα σκέφτεται, τα μάτια του τρέχουν δάκρυα. Από την πολλή και σφοδρή συμπάθεια πού συνέχει την καρδιά του και από την πολλή εμμονή σ' αυτή την κατάσταση, μικραίνει ή καρδιά του και δεν μπορεί να υποφέρει ή να ακούσει ή να δει κάποια βλάβη ή κάτι έστω και λίγο λυπηρό να γίνεται στην κτίση. Γι' αυτό και για τα άλογα ζώα και για τους εχθρούς της αλήθειας και γι' αυτούς πού τον βλάπτουν προσεύχεται συνεχώς με δάκρυα, ζητώντας από το Θεό να τους φυλάξει και να τους συγχωρήσει. Ομοίως προσεύχεται και για τα ερπετά από την πολλή του ευσπλαχνία, πού συγκινεί την καρδιά του, υπερβαίνοντας το ανθρώπινο μέτρο και φτάνοντας στην ομοιότητα του Θεού.

ππκ 2013-(6)2018

Κυριακή 24-6-2018:«Μακάριοι οι διψώντες και οι πεινώντες την δικαιοσύνην,ότι αυτοί χορτασθήσονται».

«Μακάριοι οι διψώντες και οι πεινώντες την δικαιοσύνην,ότι αυτοί χορτασθήσονται».

Ήδη φτάσαμε στον τέταρτο μακαρισμό: Ευτυχισμένοι λέει ο Κύριος αυτοί που διψούν και πεινούν για την δικαιοσύνη γιατί αυτοί θα χορταστούν.

Με άλλα λόγια, εκείνοι που διψούν και πεινούν ακόρεστα για την επικράτηση του θελήματος του Θεού, όσοι πάσχουν και αγωνίζονται για αυτήν την επικράτηση θα δικαιωθούν από τον Θεό.

Δικαιοσύνη: το παγκόσμιο αίτημα κάθε κοινωνίας και κάθε εποχής, το έσχατο καταφύγιο, το μέγα ζητούμενο του αδικουμένου και καταπιεσμένου. Αυτού που ζητά δίκιο και καταξίωση ενώπιον Θεού και ανθρώπων. Τι όμως ορίζεται ως δικαιοσύνη; Οι φιλόσοφοι ορίζουν το δίκαιο ως το κάθε φορά ορθόν, είναι το κατά κρίσιν της κοινωνίας των ανθρώπων ορθότερον . Οπωσδήποτε λοιπόν το δίκαιο είναι κάτι το σχετικό, εξαρτάται από την θεώρηση και το θέλημα των πολλών ή των ισχυρών, γι αυτό συχνά ότι είναι δίκαιο για τον ένα για τον άλλο είναι άδικο και αντίστροφα.

Η Εκκλησία όμως δεν εκφράζεται σε αυτόν τον κόσμο με σχετικότητες. Στον ζυγό της ανθρώπινης δικαιοσύνης βαραίνει συχνότερα το σπαθί και η ράβδος της εξουσίας.Ενώ κι αν ακόμα αποδοθεί όσο το δυνατόν δικαιοσύνη, κάποιος από τα δύο μέρη θα υπομείνει την ποινή,την τιμωρία,την επί ίσοις ατιμωση,ακόμα και τον θανατο. Είναι λοιπόν ο φόβος της τιμωριας σε έναν άδικο κόσμό, ο οποίος χαλιναγωγεί τον ανθρωπο και όχι η ευγενεια της αγάπης.Γι αυτό ο προφήτης Ησαΐας ονομάζει κάθε ανθρώπινη δικαιοσύνη "κουρέλι εμπρός στήν κριση του Θεού" και προσκαλεί τους κατοίκους της γης να μαθουν την Δικαιοσύνη.

Αυτή η δικαιοσύνη είναι η πείνα για τον Ερχομό της Βασιλειας Του και η δίψα για να επικρατήσει το θέλημα Του όπως στον Ουρανό έτσι και στην γή. 

Αυτή η πείνα και η δίψα είναι η αναζήτηση του Θεού με πόθο και ένταση ζήλου ακορέστου, για την οποία ζήτηση ο άγιος Γρηγόριος Νύσσης είπε ότι είναι αυτή η ίδια η εύρεση του Θεού. Αν στον κόσμο μακάριοι, ευτυχισμένοι θεωρούνται οι χορτάτοι, στην πραγματικότητα της βασιλείας του Θεού μακάριοι είναι όσοι πεινούν και διψούν. Όπως ο χορτάτος σε αγαθά ή σοφία ή άλλη υπεροχή,δεν μπορεί να σκεφτεί τον πεινασμένο και διψώντα, αλλά ζει μέσα στον εαυτό του και για τον εαυτό του, έτσι δεν μπορεί να μπεί στο μυστήριο της αναζήτησης και της εύρεσης του Θεού, γιατί δεν του λείπει ο Θεός. Είναι τόσο γεμάτος με τον εαυτό του, τις ιδέες του,τα αγαθά, την απληστία του, την σοφία, την δύναμη του. Είναι μάλλον αξιολύπητος γιατί δεν έχει χώρο για την διαφορετική πείνα που οδηγεί στον πραγματικό χορτασμό.Δεν έχει χώρο για τον Θεό.Αλλά αυτός που πεινά και διψά την δικαιοσύνη θα χορταστεί.Αυτός πορεύεται στον Θεό άδειος από θεωρίες και ιδέες και υπερηφάνεια. Γυμνός και νηστικός από κάθε θεώρηση και επιθυμία άλλη. Αυτός ταπεινώνεται μπροστά στον Θεό. Είναι αυτός που ζητά τον Κύριο και δεν θα του λείψει πλέον κάθε αγαθό, κατά τον Ψαλμωδό.

Πείνα και δίψα για την δικαιοσύνη του Θεού είναι το μαρτύριο και η μαρτυρία γι Αυτόν. Αν οι επί γης αγωνιστές και μάρτυρες κάθε υψηλής ιδέας μακαρίζονται ως ήρωες, πόσο μάλλον εκείνοι οι οποίοι μοχθούν και αγωνίζονται και παλεύουν για την διάδοση του Ευαγγελίου και για τον νόμο του Θεού σε έναν εχθρικό και άξενο κόσμο;

Είναι επίσης η πείνα και η δίψα για τον λόγο Του, ο οποίος είναι κατά τον ψαλμό "ηδύτερος και από μέλι". Είναι η πείνα και η δίψα για την Θεία Κοινωνία. Είναι η πείνα και η δίψα για το θείο του φως, σε όσους έχουν προχωρήσει πνευματικά. Είναι η πείνα και η δίψα για την παραμονή στον οίκο Του, όπου εκτυπώνεται η αιώνια κατοικία μαζί Του, αλλά και στην κατάσταση της προσευχής, όπου η καρδιά τροφοδοτείται συνεχώς με την νοερή επικοινωνία μαζί Του.Είναι η μακαριότητα αυτών οι οποίοι έλαβαν την χάρη Του και φοβούνται πλέον να μην την χάσουν και πάψουν να υπάρχουν πλέον.

Είναι όμως και πείνα και δίψα πραγματική, σωματική. Είναι ο μακαρισμός της εγκράτειας. Με γεμάτο στομάχι δεν τίκτεται νους λεπτός. Είναι και  η παρηγοριά όσων πεινούν και διψούν και βρίσκονται στο περιθώριο της κοινωνίας, αλλά δεν γογγύζουν, ούτε χάνουν την πίστη και την ευχαριστία τους. Γι αυτούς θα μεριμνήσει ο Θεός όπως μεριμνά για τα πετεινά του ουρανού.Αυτοί πεινούν για την δικαιοσύνη , ήτοι την βασιλεία του Θεού, γι αυτό και όλα τ'άλλα θα τους προστεθούν.

Είναι ακόμα αυτοί οι πονεμένοι άνθρωποι, οι αγνοί και καθαροί, οι οποίοι βλέπουν το άδικο γύρω τους και η ψυχή τους επαναστατεί. Όταν επικρατήσει όμως το θέλημα του Θεού στην γή, θα αποκατασταθεί κάθε δικαιοσύνη και εκείνοι θα βρούν την ανάπαυση.

Ο Ιερός Χρυσόστομος συνδέει άμεσα τους πεινώντας και διψώντας την δικαιοσύνη με την ελεημοσύνη. Δικαιοσύνη είναι να μοιράζεται κάποιος αυτά που δεν του ανήκουν, αλλά με αφθονία του παρέχει ο Θεός, με εκείνους που τα στερούνται. Αυτός δεν υπολογίζει την απώλεια των φθαρτών αγαθών μπροστά στην αγάπη για τους αδελφούς του, κάνει καλή διαχείριση ως οικονόμος του Θεού και γι αυτό δεν θα του λείψουν ποτέ τα ελέη, για να έχει να σκορπά στα χέρια των ενδεών.Έτσι αποκαθίστανται αδικίες, λείπει η οργή, εξαφανίζεται η εκδίκηση, πραΰνεται το δίκαιο μίσος και παύει να υπάρχει ο φθόνος. Αλλά θεραπεύεται πρώτιστα η εκμετάλλευση και απληστία και ο άνθρωπος ζεί με την καλή την πείνα και την δίψα και είναι γι'αυτό ευλογημένος.Όταν ο άγιος Αυγουστίνος ζητούσε εγκράτεια και αγνότητα από τον Θεό "αλλά όχι ακόμα", ίσως δεν ήταν οι εμπειρίες της ζωής για τις οποίες διψούσε, αλλά η ανάγκη να μην τον χορτάσει ποτέ ο Θεός με αποκαλύψεις και να μην τον ξεδιψάσει ακόμα με την αγάπη και το έλεος Του.

Τελικά, δικαιοσύνη του Θεού είναι ο ίδιος ο Χριστός, όπως αυτός είναι η ζωντανή Του βασιλεία, η παράκληση,η γη της επαγγελίας, ο χορτασμός,η ειρήνη και η κορύφωση, όπως και το δώρημα κάθε μακαρισμού. Αυτός είναι ο άρτος ο οποίος χορταίνει και ο λόγος ο γλυκύτερος από μέλι και το νερό το οποίο όποιος το πίνει δεν ξαναδιψά.  Αυτός είναι η θέα και η τρυφή των αγίων ψυχών και τώρα και στην αιωνιότητα στον παράδεισο. Αυτός η χαρμονή και η επαγγελία του Θεού σε αυτούς που έμειναν πεινασμένοι και διψασμένοι γι Αυτόν."Ο λόγος μου είναι τροφή αληθινή πού οδηγεί στην αιώνια ζωή, όποιος διψά ας έλθει σε μένα και ας πιεί και θα γίνει εντός του ο λόγος μου ύδωρ αθανασίας πού θα ρέει συνεχώς με την ισχύ του Αγίου Πνεύματος, αυτός δεν θα ξαναδιψάσει στον αιώνα".

Πόσο φανερό είναι λοιπόν, ότι οι μακαρισμοί δεν αναφέρονται σε διαφορετικές κατηγορίες χριστιανών, αλλά στον ένα και μοναδικό αυτό άνθρωπο, ο οποίος θέλει να γνωρίσει τον Θεό. Δεν είναι η πείνα και η δίψα για δικαιοσύνη γέννημα της πραότητας; Ο πράος πού θα βρεί δικαιοσύνη και δικαίωση παρά μόνο στον Θεό, αφού ο ίδιος για χάρη του Θεού,ούτε διεκδικητικός ούτε θορυβώδης είναι. Ο ταπεινός δεν εξαρτά τα πάντα από την θεία μέριμνα; Αυτός που ζει σε μετάνοια δεν τα περιμένει πιά όλα από τον Θεό, αφού θεωρεί τον εαυτό του ανάξιο και παρητημένο από το δικαίωμα και περιπλανάται άδειος και κενός από κάθε εγωϊσμό και θέλημα σε αυτόν τον κόσμο;

Κύριε, πεινάμε για την δικαιοσύνη σου, διψάμε για το θέλημα σου! Εσύ είσαι ο χορτασμός ο αχόρταστος εκείνων που σε αγαπούν και σε ζητούν με όλη την δύναμη της ψυχής και της διάνοιας τους! Μην μας εγκαταλείψεις για τα αμαρτήματα μας, αλλά όσο το δυνατόν γρηγορότερα δείξε μας την επί γης βασιλεία της δικαιοσύνης Σου. Αμην.

23-6-18 ππκ

Κυριακή 17 Ιουνίου 2018: Μακάριοι οι πραείς ότι αυτοί κληρονομήσουσιν την γην

Αφού ο Χριστός μακαρίζει τους πτωχούς τω πνεύματι και τους κατά Θεόν πενθούντας, ανεβαίνει μία βαθμίδα: Μακάριοι οι πραείς ότι αυτοί κληρονομήσουσιν την γην, την γην της επαγγελίας δηλαδή της υποσχέσεως , τον παράδεισο. 

Η σειρά των μακαρισμών έχει εξαιρετική σημασία, όπως άλλωστε στην Αγία Γραφή τίποτε δεν είναι τυχαίο ή άνευ σημασίας. Η αρετή της πραότητας, της αοργησίας, μπαίνει αμέσως μετά την ταπεινοφροσύνη και το πένθος για της αμαρτίες, γιατί προέρχεται απ΄αυτές. 

Ας δούμε ποιος άνθρωπος οργίζεται εύκολα. Μα βέβαια αυτός που έχει μεγάλη ιδέα για τον εαυτό του και παράλληλα έχει ξεχάσει τις δικές του αδυναμίες και τα δικά του λάθη. Οργιζόμαστε γιατί κάποιος αδελφός μας δεν συμπλέει με το θέλημά μας, γιατί δεν έχουμε την ταπείνωση να υποτάξουμε το θέλημά μας στο θέλημα του Θεού, ούτε την αγάπη να προτάσσουμε απ΄το θέλημά μας την ανάγκη να μην στενοχωρήσουμε τον αδελφό μας. Επίσης οργιζόμαστε με τα λάθη των άλλων γιατί έχουμε υποβαθμίσει τα δικά μας λάθη και δεν πενθούμε γι αυτά. Όπως λέει ο Άγιος Ιωάννης ο Σιναΐτης η αρετές είναι κλίμακα κι ανεβαίνει κανείς σ΄αυτές σκαλοπάτι - σκαλοπάτι. Πρώτα ασκείται στην αρετή της ταπεινοφροσύνης, μέσω αυτής ανακαλύπτει τις αδυναμίες του και τα λάθη του και θρηνεί γι αυτά κι έτσι δείχνει μεγαλύτερη κατανόηση κι ανοχή στα λάθη των άλλων και βάζει την αγάπη του για τον πλησίον πάνω απ΄το θέλημά του. 

Μακάριοι οι πράοι γιατί αυτοί θα κληρονομήσουν τον Παράδεισο με απλά λόγια ή αλλιώς ευτυχισμένοι όσοι έχουν πραότητα γιατί αυτοί θα κατακυριέψουν την γη, θα κυριαρχήσουν τελικά στον κόσμο. Σε έναν κόσμο ανταγωνισμών, συγκρούσεων και αναταράξεων , σε μια κοινωνία στην οποία παλεύουν να κυριαρχήσουν αυτοί που φωνασκούν, κραυγάζουν για να υποστηρίξουν κάθε ιδιοτελές και άνομο συμφέρον, σε έναν κόσμο στον οποίο οι κυρίαρχοι και ηγέτες χρησιμοποιούν κάθε μαζικό μέσο για να επιβληθούν και να χειραγωγήσουν τους ανθρώπους, αυτοί που θα επικρατήσουν πέρα από κάθε προσδοκία θα είναι τελικά οι πραείς, αυτοί που σιώπησαν από ταπείνωση και δια Χριστόν πένθος, αλλά όχι φυσικά από συμφέρον ή δειλία. Αυτοί που σιώπησαν όχι γιατί δεν είχαν κάτι να καταθέσουν αλλά γιατί ανέθεσαν την φροντίδα και την μέριμνα και την ελπίδα τους στον Θεό, τον Κύριο των δυνάμεων, γιατί έχουν εμπιστοσύνη στην τελική νίκη του Χριστού και της Εκκλησίας. 

Μακάριοι είναι οι πράοι , αυτοί που έχουν την γαλήνη της βεβαιότητας. Εκείνοι είναι πράγματι το αλάτι της γης. Ομοιάζουν στον ίδιο τον Χριστό που είπε : « Μάθετε από μένα ότι είμαι πράος και ταπεινός τη καρδία και θα βρείτε την ανάπαυση». Ο πράος άνθρωπος έρχεται για να φέρει την συμφιλίωση και την ειρήνη στον κόσμο των σατανικών συρράξεων. Έρχεται για να κατευνάσει την δαιμονική οργή και να κατασιγάσει κάθε βλάσφημη κραυγή. Αυτός πού κατάφερε την πραότητα, λένε οι Πατέρες, κέρδησε την απάθεια, δηλαδή το προνόμιο να μην επηρεάζεται από τα ανθρώπινα πάθη, να στέκεται πέρα και πάνω από τις τριβές και την προσβολή της αμαρτίας. Οι πραείς είναι τα αληθινά παιδιά της βασιλείας του Θεού, αυτοί που με την αγάπη και την απλότητα τους, ομορφαίνουν την ζωή.

Σημειώνει α άγιος της Κλίμακος Ιωάννης:

Πραότης σημαίνει νὰ παραμένη ἀκίνητη καὶ ἀτάραχη ἡ ψυχή, τόσο στὶς ἀτιμίες ὅσο καὶ στοὺς ἐπαίνους.Θυμὸς σημαίνει εὐμετάβλητη καὶ εὐέξαπτη συμπεριφορὰ καὶ ἀσχημοσύνη τῆς ψυχῆς.Ὀργὴ σημαίνει νὰ διατηρῆς συνεχῶς μέσα σου κάποιο μίσος, νὰ ἐνθυμῆσαι δηλαδὴ τὸ κακὸ ποὺ σοῦ ἔγινε. Ὀργὴ σημαίνει νὰ ἐπιθυμῆς νὰ ἐκδικηθῆς αὐτὸν ποὺ σὲ παρώξυνε. Ἐὰν τὸ Ἅγιο Πνεῦμα ὀνομάζεται καὶ εἶναι «εἰρήνη ψυχῆς», ἐνῷ ἡ ὀργὴ «ταραχὴ καρδίας», τότε ὁπωσδήποτε τίποτε ἄλλο δὲν ἐμποδίζει τὴν παρουσία Του μέσα μας ὅσο ὁ θυμός. Ἡ ἀρχὴ τῆς μακαρίας ἀνεξικακίας εἶναι τὸ νὰ γίνωνται δεκτὲς οἱ ἀτιμίες μὲ ἐσωτερικὴ πικρία καὶ ὀδύνη. Τὸ μέσον, νὰ ἀντιμετωπίζονται χωρὶς λύπη. Καὶ τὸ τέλος, ἐὰν ὑπάρχη τέλος, νὰ θεωροῦνται ὡς ἔπαινοι. Ἡ ἀρχὴ τῆς ἀοργησίας εἶναι νὰ σιωποῦν τὰ χείλη, ἐνῷ ἡ καρδιὰ εὑρίσκεται σὲ ταραχή. Τὸ μέσον εἶναι νὰ σιωποῦν οἱ λογισμοί, ἐνῷ ἡ ψυχὴ εὑρίσκεται σὲ ὀλίγη ταραχή. Καὶ τὸ τέλος, νὰ ἐπικρατῆ στὴν θάλασσα τῆς ψυχῆς μόνιμη καὶ σταθερὰ γαλήνη, ὅσο καὶ ἂν φυσοῦν οἱ ἀκάθαρτοι ἄνεμοι. Αντίθετα η ανθρωπότητα είναι μάρτυρας αυτής της τραγικής πραγματικότητας: η οργή γεννάει οργή, το μίσος μίσος, η αμφισβήτηση την απελπισία, η ιδιοτέλεια την απομόνωση. Λοιπόν, πρέπει να παραθεωρείται η αδικία και να αμνηστεύεται το ψεύδος; Να κλείνουμε τα μάτια μας μπροστά στην ατίμωση, με πρόφαση την ψυχική μας γαλήνη; Ας αναλογιστούμε την μεγαλύτερη επανάσταση του κόσμου, η οποία ήταν η εκούσια παράδοση του Ισχυρού των ισχυρών στον ατιμωτικό Σταυρό. Όπως μας λέει ο απόστολος Πέτρος:λοιδορούμενος (ο Χριστός)οὐκ ἀντελοιδόρει,πάσχων οὐκ ἠπείλει, παρεδίδου δὲ τῷ κρίνοντι δικαίως. 

Αυτή η πίστη του σταυρού νίκησε τον κόσμο. Μήπως οι μεγαλύτερες αλήθειες, οι θερμότερες ομολογίες, η λαλίστερη ανταπόδοση δεν έγιναν από ανθρώπους του Πνεύματος, ατάραχους, απαθείς, χωρίς μνησικακία και εκδικητικότητα, αλλά με μία σταθερότητα μοναδική, με μια απαράμιλλη ευγένεια, στην οποία κανείς δεν μπορούσε να αντιτάξει αντίλογο, κανείς δεν μπορούσε να την ταπεινώσει ή να χαμηλώσει την φωτιά της, διότι την ενέπνεε η μοναδική και αναμφισβήτητη Αλήθεια, μπροστά στην οποία σβήνει και σιωπά κάθε ψέμα και κάθε κακία και δύναμη αυτού του κόσμου; Είναι λοιπόν φανερό ότι η πραότητα δεν είναι εξωτερική επιτήδευση και υπαναχώρηση, αλλά μια πνευματική κατάσταση, η οποία κάνει τον πνευματικό άνθρωπο, όχι μόνο άτρωτο, αλλά στο τέλος ανίκητο. Γιατί την υπόθεση του υπερασπίζεται ο ίδιος ο Θεός. "Ανάστηθι Κύριε, υψωθήτω η χειρ σου, μη επιλάθη των πενήτων Σου, εις τέλος".Η πραότητα τελικά δεν σβήνει την δύναμη της παρρησίας,ούτε την ακυρώνει,αλλά εμποδίζει την ύπαρξη της οργής.Εκεί είναι η ουσιαστική διαφορά της με την σιωπή.

Αυτός ο μακαρισμός  αναφέρεται στα παρόντα ως δικαίωση των ανθρώπων του Θεού κάθε στιγμή, αλλά κυριώς  στα έσχατα. Και δεν θα κληρονομήσουν οι πραείς τον τραγικό κόσμο της πτώσης, ο οποίος θα ανακαινισθεί, αλλά τον ανακαινισμένο κόσμο της βασιλείας του Θεού. Ζούμε στον κόσμο της πνευματικής ερήμου, οι πραείς όμως θα ζήσουν και θα φέρουν τον παραδείσιο κόσμο, σε αυτούς θα εκπληρωθούν οι υποσχέσεις του Θεού εν τη κοινωνία των αγίων.Ουσιαστικά, ο Κύριος προλέγει με αυτόν τον μακαρισμό την δόξα της Εκκλησίας. Εκεί στο μέσον αυτής δεσπόζει ο Παράκλητος. Αυτός κατακυρίευσε κάθε κληρονομία στο όνομα του Χριστού. Η Εκκλησία είναι το βασίλειο των πραέων. Όσο εξαπλώνονται οι πραείς στην γη, τόσο και η Εκκλησία και το αντίστροφο. Αυτό το οποίο υποσχέθηκε ο Κύριος, είναι μια γη χωρίς ταραχή, εκδίκηση και θάνατο. Τότε οι φωνές των πραέων ,έως τότε φωνές αύρας λεπτής,θα ακουστούν ως βροντές στα πέρατα της γης και όσοι στερήθηκαν και έχασαν τις υλικές απολαύσεις και τα κτήματα,για χάρη της απάθειας και της ειρήνης θα κυριεύσουν πάνω σε όλα!Ας την αξιωθούμε και εμείς. Αμην.

ππκ 16-6-2018

Κυριακή 10 Ιουνίου 2018: Μακάριοι οι πενθούντες ότι αυτοί παρακληθήσονται

Συνεχίζουμε στο κυριακάτικο κήρυγμα μας τον λόγο περί των μακαρισμών του Κυρίου.

Ερχόμαστε στον δεύτερο μακαρισμό. «Μακάριοι οι πενθούντες ότι αυτοί παρακληθήσονται».  Μακάριοι αυτοί που πενθούν γιατί αυτοί θα παρηγορηθούν.

Βέβαια με τα μέτρα και την λογική αυτού του κόσμου δεν συμβιβάζονται μακαριότητα και πένθος.Πώς είναι δυνατόν αυτοί πού βρίσκονται σε διαρκές πένθος να είναι ευτυχείς και παρηγορημένοι; Συνήθως το πένθος σχετίζεται με την τραγική πραγματικότητα του θανάτου. Πενθούμε για την απώλεια του αγαπημένου προσώπου αλλά και για τον δικό μας επικείμενο θάνατο, πού πολλές φορές τον θεωρούμε απίστως εκμηδενισμό και τέλος. Ο σύγχρονος άνθρωπος στέκεται ανασφαλής και τρέμων έναντι ενός τάφου. Κατορθώσαμε να δομήσουμε μια κοινωνία θανατοκεντρική.Μια κοινωνία πού έχει ως κέντρο το φόβο του θανάτου. Γιατί τι άλλο είναι η σημερινή αγωνία του ανθρώπου για επιβίωση και υπεροχή, παρά φόβος θανάτου;  Όλοι θέλουν να επιπλεύσουν , να αφήσουν στίγμα, όνομα και να επιβιώσουν πριν τους νικήσει ο θάνατος. Κυνηγώντας τις ηδονές και την ευδαιμονία νομίζουμε ότι κερδίζουμε την ζωή και εξορκίζουμε τον θάνατο. Βέβαια ξεχνάμε τον πνευματικό θάνατο, την απομάκρυνση από τον Θεό.

Αυτός που πενθεί και πάσχει και οδυνάται με ανεκλάλητους στεναγμούς για την αμαρτία του και για να μην αποσχιστεί από τον Θεό είναι ο κατά Χριστόν πενθών. Ο Χριστός νίκησε τον πνευματικό και αιώνιο θάνατο με τον Σταυρό, τον θάνατο και την Ανάσταση Του και εκμηδένισε την εξουσία του σωματικού πάνω στον άνθρωπο. Πλέον μετά την ανάσταση του ο πνευματικός θάνατος είναι κατηργημένος για όσους είναι του Χριστού, ενώ ο σωματικός δυναμικά  θύρα για την αθανασία. Ο πιστός μετέχοντας στο μυστήριο και τα μυστήρια της Εκκλησίας αφθαρτοποιείται, νικά τον Θάνατο και προγεύεται αιώνια Ζωή.

Αφού είδαμε την κατάργηση του θανάτου μέσα στην βασιλεία του Θεού, ας δούμε , όσον δυνατόν,ποιους εννοεί ο Χριστός ως πενθούντες.  Κατά Θεόν πένθος είναι η συνεχής μετανοϊκή ζωή, να συνειδητοποιώ την αμαρτωλότητα μου και να κλαίω για τις αμαρτίες μου και να επιθυμώ συνεχώς την πνευματική μου ανάσταση. Αυτό προϋποθέτει τον πρώτο μακαρισμό, να είμαι πτωχός τω πνεύματι. Κατά Θεόν πένθος σημαίνει να κάνω μετρημένη και φιλοσοφημένη ζωή κατανοώντας την ματαιότητα του κόσμου, όχι όμως με κυνισμό και απελπισία, αλλά ποθώντας κάτι ανώτερο, την βασιλεία επί γης. Απελπισμένος στην ουσία είναι μόνο ο κολασμένος, εκτός αν η απελπισία του στρέφεται ενάντια στην μηδαμινότητα του και στην κατανόηση ότι όλα είναι του Θεού. Το κατά Χριστόν πένθος είναι πένθος χαροποιόν, η γνωστή χαρμολύπη πού διέπει το σταυροαναστάσιμο ήθος της ορθοδοξίας. Να συνοδυνάσαι και να πονάς για το κακό και την αδικία πού μαστίζει τον κόσμο και να βρίσκεις καταφύγιο, ελπίδα και ασφάλεια στον Χριστό. Να τα νεκρώνεις όλα,να τα αφήνεις πίσω σου σε έναν τάφο, για να εισαι ελεύθερος, αφού πλέον όλα θα είναι του Χριστού στην πορεία σου και συ πραγματικά ελεύθερος.Ουσιαστικά κατά Θεόν πένθος σημαίνει την μετάνοια. Μετάνοια γιατί είναι κοντά στον καθένα μας, εγγίζει η βασιλεία του Θεού και οφείλουμε να έχουμε έτοιμο τον λύχνο της ψυχής μας.

Σταυρώσιμο ήθος σημαίνει: μυστικός πόνος, κρυφός καημός,θυσία,αυταπάρνηση,"αλλήλων τα βάρη βαστάζετε",στεναγμός ανεκλάλητος, χαρμολύπη,αυτομεμψία,ταπείνωση,λαθότητα,διά Χριστόν μωρία,του κόσμου αποταγή, μετάνοια αγόγγυστη,συμμαρτυρία και μαρτύριο Χριστού. Αυτο σημαίνει: ταπείνωση,τριβή στις οδούς και τις ρύμες με τον  πόνο που γεννά η αμαρτία στον άνθρωπο δίχως να σε αγγίζει η αμαρτία του.Μύηση στον πόνο,συσταύρωση με την οδύνη του άλλου προσώπου,συνταύτιση νοερή και πραγματική με τον θλιβόμενο,τον πενθούντα,τον υστερούμενο,σκύψιμο πάνω από τις πληγές του,γονυκλισία καρδίας και εσώτερης φωτιστικής,καυστικής οδύνης εν των ταμείω ημών. Σημαίνει πάλη και δάκρυ και αίμα και να μην ζεις εσύ πλέον , αλλά να ζή εν σοι Χριστός. Σημαίνει εκούσια στέρηση κάθε ανακούφισης, να ανιχνεύεις τον πόνο στην χαρά και στην χαρά να μην λησμονείς την θλίψη. Να καίγεσαι και να αγαπάς, να μην βρίσκεις ησυχία για την ανημποριά και την αδικία του κόσμου. Και κάτι πιό βαθύ και οδυνηρό και μεγάλο και σπάνιο: να έχεις αυτοεξουθενωθεί και ταπεινωθεί τόσο ώστε να παραμένεις νεκρός μπροστά σε κάθε προσβολή και εξουθένωση από τους άλλους και συνάμα να παραμένεις χαρούμενα νηφάλιος όταν διώκεσαι,μαρτυρείς, συκοφαντείσαι, βάλλεσαι πανταχόθεν από την ασφυκτική και αλγεινή κακία του κόσμου ή να ασθενείς και τότε ακριβώς να χαίρεσαι , να είσαι ισχυρός και να πανηγυρίζεις. Γιατί πάνω απ όλα πρέπει να θυμόμαστε ότι ο Χριστός ταλάνισε τους "γελώντας". Δηλαδή αυτούς που ζουν χωρίς πνευματική ευθύνη και μέριμνα την ζωούλα τους. Σε αυτούς δεν γεννιέται παρηγοριά και ειρήνη, αλλά μάλλον ακόρεστη επιθυμία για περισσότερες ηδονές εφήμερες και τέλος έλλειψη και στέρηση ικανοποίησης και κάθε τί γύρω τους γίνεται φορτίο και κατάρα.

Μετά το πένθος γεννάται η χαρά, μετά την μετάνοια η λύτρωση και τον Σταυρό ακολουθεί η ανάσταση. Αυτή είναι η χαρά για την οποία ο Χριστός είπε ότι " η λύπη σας θα μεταστραφεί σε χαρά". Αυτή είναι η αναφαίρετη ειρήνη την οποία ανήγγειλε ο Χριστός στους μαθητές Του.Αυτή είναι η χαρά για την οποία είπε ο Χριστός ότι πρέπει ο σίτος να πέσει στην γή και να πεθάνει για να φέρει καρπό. Καρπός είναι η χαρά, θάνατος η νέκρωση κάθε άλλης χαράς, παρηγοριάς και ελπίδας.Αυτή είναι η Χαρά την οποία υπονοεί το όνομα του Παρακλήτου, ο οποίος σημαίνει Παρηγορητής και Αυτός θα δώσει την ασφάλεια κάθε γνώσης στις ταπεινές και μετανοϊκές καρδιές.

Kατά Θεόν πένθος είχε ο αββάς εκείνος, ο οποίος περιπλανιόταν σε όλη την γη κλαίγοντας και θρηνώντας. Και όταν τον ρωτούσαν την αιτία της τόσης θλίψης του, απαντούσε: "Έχασα την πατρίδα μου, είμαι εξόριστος και θρηνώ". Και πατρίδα χαμένη εννοούσε βέβαια την παραδείσια μακαριότητα του Αδάμ.

Ο αββάς Ποιμήν κάποτε είδε μια μαυροντυμένη γυναίκα να πενθεί και να οδύρεται με τα μαλλιά λυτά μπροστά στον τάφο, αγαπημένου της προσώπου. Και τότε κατενόησε ότι αν κλάψουμε και εμείς τόσο έντονα και συνειδητά για την αμαρτία μας και ότι μας κρατά μακρυά από τον Θεό, θα βρούμε την αληθινή παρηγοριά, την μυστική χαρά και παράκληση.

ππκ 9-6-2018

Κυριακή 3/6/2018: Μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι

Αρχίζουμε σήμερα μια σειρά κυριακάτικων κηρυγμάτων με θέμα τους Μακαρισμούς.

Οι μακαρισμοί, τμήμα της επί του όρους ομιλίας αποτελούν, κατά την ευαγγελική παράδοση του ευαγγελιστού Ματθαίου, την πρώτη δημόσια διδασκαλία του Χριστού. Ο Κύριος ήρθε στον κόσμο να φέρει το μήνυμα της σωτηρίας την ίδια την σωτηρία και να εγκαινιάσει μια νέα περίοδο άφεσης και πνευματικής μακαριότητας, την βασιλεία των ουρανών.

Μακάριος σημαίνει ευτυχισμένος. Και πράγματι σκοπός της δημιουργίας του ανθρώπου ήταν η απόλαυση της θεϊκής αγαθότητας, η αληθινή ζωή και άμεση κοινωνία προς τον Θεό, η ατελεύτητη μακαριότητα. Έπειτα ακολούθησε η αμαρτία και η συνέπεια της ο θάνατος, η δυστυχία, η απομάκρυνση και ακοινωνησία του Θεού. Σε αυτή την τραγική κατάσταση  της θανάσιμης δυστυχίας ήρθε να συναντήσει και να αναστήσει τον πεσόντα άνθρωπο , ο λυτρωτής Χριστός, η Χαρά του ανθρώπου.

 Οι Μακαρισμοί είναι μία σκάλα ηθικής και πνευματικής τελείωσης,ένας μυσταγωγικός γολγοθάς προς την πνευματική τελείωση. Οι Μακαρισμοί είναι παράθυρα πού βλέπουν στον κόσμο της τελειότητας. Και πολύ ευστόχως παρατηρεί ο μέγας Βασίλειος: «όποιος άνθρωπος κατορθώσει να εφαρμόσει όλες τις εντολές των Μακαρισμών είναι πράγματι ο τέλειος άνθρωπος, ο τέλειος χριστιανος, ο όντως μακάριος,  τ.ε ο άγιος.».   Γι’αυτό και ο Κύριος ωμίλησε από το όρος για να μας υποδείξει την θαβώρεια κορυφή πού οφείλουμε να ανέβουμε για να κατακτήσουμε από το νυν στο αεί, την βασιλεία Του.

Ναι είναι πνευματική κλίμακα οι επί του όρους μακαρισμοί των αγίων αγωνιστών από τον Κύριο, με βαθμίδες πνευματικές. Η ταπείνωση και η γνώση του εαυτού γεννά την μετάνοια, η μετάνοια την πραότητα, η πραότητα τον ακόρεστο έρωτα για τον πράο Χριστό και την φιλαγαθία της ελεημοσύνης, η ελεημοσύνη οδηγεί στην καθαρότητα της καρδίας, η οποία εκφράζεται με την ειρηνοποίια, ενώ η εν Χριστώ βιωματική κατάσταση της ειρήνης προκαλεί την αντίδραση του κόσμου εναντίον των αγίων και οδηγεί στις διώξεις και το ευλογημένο καθαρτικό μαρτύριο και την μακαριότητα.

Ας προσπαθήσουμε να προσεγγίσουμε ερμηνευτικά την πρώτη βαθμίδα της κλίμακας πού είναι συγχρόνως και κορυφαία, μακαρισμό πού συχνά χρησιμοποιούμε εν τω λόγω, αδυνατώντας πολλές φορές όμως να τον εννοήσουμε: «Μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι ότι αυτών εστίν η βασιλεία των ουρανών», ήτοι σε ελεύθερη απόδοση: Ευτυχισμένοι αυτοί πού νιώθουν το πνεύμα τους φτωχό έναντι του Θεού γιατί σε αυτούς ανήκει η βασιλεία των ουρανών».

Στους εκτός εκκλησίας έχει διαμορφωθει ή λανθασμένη εντύπωση πώς πτωχός τω πνεύματι είναι ο διανοητικά ασθενής, ο πνευματικά άρρωστος. Βεβαίως, ισχύει το ακριβώς αντίθετο. «Πτωχός τω πνεύματι» είναι τελικά αυτός πού συνέλαβε το πραγματικό νόημα της ζωής . Αυτός , που ανεξάρτητα από την κοινωνική του θέση, υπόσταση, αξίωμα, τάλαντα, γνώση, κατάσταση πνευματική και ηθική, νιώθει ειλικρινά τον εαυτό του ολόκληρο φτωχό έναντι του θεϊκού μεγαλείου.

Ελεεινό και ποταπό κρίνει τον εαυτό του, όχι με λόγους υποκριτικούς και επιδείξεις ψευτοευλάβειας , αλλά συνειδητά, ενσυνείδητα σε σχέση με τον άγιο, παντογνώστη και έμπλουτο Θεό. Με λίγα λόγια ο ταπεινός άνθρωπος, αυτός πού κατόρθωσε να δεί τον εαυτό του και όχι να απελπιστεί, αλλά να κάνει την φιλοσοφία της ταπείνωσης όχημα για να πετάξει σε ύψη πνευματικά. Αυτή είναι η πρώτη προϋπόθεση να  γνωρίσει τις κατά δύναμη το θείο και να γίνει μακάριος δηλαδή άγιος.

 Ο ταπεινός είναι γνήσια εικόνα του Χριστού ο οποίος ήρθε στον κόσμο όχι για να διακονηθεί, αλλά να διακονήσει, ως πτωχός δούλος Κυρίου κατά το προφητικόν λόγιον.  Η σημασία της εν Χριστώ πτωχείας και ταπεινώσεως διαφαίνεται στο ψαλμικό: «Ο Θεός στους υπερηφάνους αντιτάσσεται, στους δε ταπεινούς δίνει την χάρη Του».

 Ο δε Ιωάννης της Κλίμακος ορίζει την ταπεινοφροσύνη ως ουράνιο ανεμοστρόβιλο που μπορεί να ανεβάσει την ψυχή από την άβυσσο της αμαρτίας στα ύψη του ουρανού.

Εκλεκτοί του Θεού είναι οι ταπεινοί.Ανόητους και άφρονες ονόμασε το ευαγγέλιο τους υπερηφάνους, όσους καταφέρνουν να ξεχνούν την μηδαμινότητα τους έναντι του Θεού.

Και δυστυχώς η υπερηφάνεια είναι η μάστιγα των σύγχρονων ανθρώπων. Ο άνθρωπος ειδωλοποιεί το εγώ. Πλούσιος στον ευαγγελικό λόγο είναι ο άφρων και εγωιστής και ο κατά Θεόν πλουτίζων είναι αυτός ο πνευματικά εξαρτώμενος μόνον από την χάρη του Θεού και μόνο στον Θεό εμπιστευόμενος τα πάντα.

Ας δώσουμε και κάποιες άλλες ερμηνείες για την πτωχεία τω πνεύματι εν Χριστώ:

Στην ορθόδοξη πρακτική και πνευματικότητα την βρίσκουμε στην σχέση γέροντα και υποτακτικού. Στην μακαρία υπακοή. Πτωχοί τω πνεύματι είναι επίσης εκείνοι οι οποίοι ενώ ευτύχησαν κατά τα κοσμικά κριτήρια να έχουν πολλά αγαθά, επιλέγουν να ζήσουν για την αγάπη του Χριστού φτωχοί και στερημένοι, όχι λόγω μιζέριας και φιλαργυρίας, αλλά για άσκηση και πόνο για την φτώχεια του αδελφού. Αυτοί που δεν θαμπώνονται από τον θόρυβο και την φαντασία του κόσμου, αλλά εννοώντας την απάτη του πλούτου, διαθέτουν τα υπάρχοντα τους στους ενδεείς, σαν να μην είχαν καμία αξία και ζούν ασκητικά και απλά.

Εκείνοι οι οποίοι άφησαν ότι τους ήταν αγαπητό στον κόσμο για να ακολουθήσουν στερημένη ζωή για χάρη του Χριστού, μοναχοί, αλλά και άνθρωποι κρυπτοί από τον κόσμο. Πτωχοί τω πνεύματι είναι επίσης αυτοί που δέχονται εύκολα, χωρίς να περιεργάζονται και να αμφιβάλλουν κάθε θαυμαστή και υπέρλογη διδασκαλία της Εκκλησίας, χωρίς να μπαίνουν στην διαδικασία να αμφισβητούν,επικαλούμενοι την σοφία και λογική του κόσμου, ενώ είναι και επιτήδειοι στα του κόσμου και σοφότεροι όλων.

Οι αγόγγυστοι διακονητές,όσοι σιωπούν στις προσβολές,όσοι δεν κομπάζουν. Εκείνοι οι οποίοι γνωρίζουν ότι καμία σοφία και γνώση υπερβατική ή εγκόσμια δεν είναι αρκετή και καταλήγουν ότι δεν γνωρίζουν τίποτα.

Κορυφαίοι όλων εκείνων είναι όσοι δεν έχουν εμπιστοσύνη στο θέλημα τους, αλλά τα πάντα έχουν αφήσει και εμπιστευθεί στον Θεό. Από την ταπεινότερη ελάχιστη μέριμνα της καθημερινότητας, ως την υψηλότερη αποκάλυψη. Για τα παραπάνω όμως, στιγμή δεν θεωρούν τον εαυτό τους, ούτε άξιο, ούτε δεκτικό. Και μάλιστα θαρρούν ότι οι ίδιοι είναι φορείς των αμαρτιών, βάρος της γης και κληρονόμοι της πιο βαριάς καταδίκης.

Τέτοια ταπείνωση είναι το κλειδί του παραδείσου. Όλοι αυτοί γίνονται κληρονόμοι της βασιλείας, κληρονόμοι Θεού και συγκληρονόμοι Χριστού.

ππκ 2-6-2018