ΙΕΡΕΑΣ ΤΗΣ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ

Δος μου κι εμένα άνεση, Παναγιά μου,
πριν ν’ απέλθω και πλέον δεν θα υπάρχω.(Αλεξ. Παπαδ.)
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα πενία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα πενία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Παρασκευή, Νοεμβρίου 25, 2011

Μέγας Βασίλειος: περί τόκων και δανείων


«Πλούσιος ει; Μη δανείζου. Πένης ει; Μη δανείζου»
Mέγας Βασίλειος
Μπορεί στα άχρηστα «περιοδικά ποικίλης ύλης», τα κατ’ ευφημισμόν βιβλία γλώσσας του Δημοτικού, ο Μέγας Βασίλειος «να απλώνει τη μπουγάδα του και να κρεμά το μακρύ του σώβρακο» (Γλώσσα Δ΄ δημοτικού, β΄ τεύχος, σελ. 52) ή, σύμφωνα, με το κρανιοκενούς εμπνεύσεως εύρημα του «περιοδικού» της Ε΄ Δημοτικού, να επιδίδεται σε μαγικά πράγματα, όπως, για παράδειγμα, να συγκεντρώνει, εν είδει χαλκομανίας, έλατα στο κόκκινο παλτό του. (Γλώσσα Ε΄ Δημοτικού, β΄ τεύχος, σελ. 30-31), όμως στα βιβλία των ιερών γραμμάτων της Εκκλησίας μας, διαβάζουμε γιατί είναι, ο Βασίλειος ο Μέγας, φωστήρ της Οικουμένης.
Είναι δυνατόν σε σχολικά βιβλία τάχα και Γλώσσας να συντηρείται και να προβάλλεται ακόμη αυτό το διαφημιστικό παχύσαρκο ξωτικό, αυτή η χαζοχαρούμενη φιγούρα που μοιράζει παιχνίδια στα μοσχοαναθρεμμένα βλαστάρια των δυτικών κοινωνιών, παιχνίδια που έφτιαξαν λιπόσαρκα και κοκαλιασμένα χεράκια παιδιών του Τρίτου ή Τέταρτου Κόσμου; Ποιον, αυτόν που και τους λεπρούς της Βασιλειάδας ασπαζόταν και αγκάλιαζε, αυτόν που έγινε εύγλωττος και σιωπώσα παραίνεση αρετής και φιλανθρωπίας, που «έπεισεν ανθρώπους όντας, ανθρώπων μη καταφρονείν».
Μας τηγανίζει η κρίση σήμερα και μας κουνούν το δάκτυλο απειλητικά οι δυτικές «αλώπεκες του σκότους», γιατί ανεχτήκαμε ένα εκπαιδευτικό σύστημα που έθρεψε και πάχυνε τους πειθήνιους ζητωκραυγαστές που ανέχονται τις ανθυπομετριότητες που δήθεν κυβερνούν. Να κρατάς στην αγκαλιά σου Σωκράτη και Πλάτωνα, Μέγα Βασίλειο και Χρυσόστομο, Μακρυγιάννη και Παπαδιαμάντη και να διδάσκεις «οδηγίες χρήσης καφετιέρας» στο Δημοτικό ή παιδεραστικά ξεράσματα, σαν το τρισάθλιο «Οσάκις», στο Γυμνάσιο.
Πώς όμως να ανεχτούν, οι διαβίου αμαθείς, κείμενα που και μόνο με την ανάγνωσή τους ελέγχεται, όση απέμεινε, η συνείδησή τους; μια υδαρή και μπαζωμένη συνείδηση δεν αντέχει, καθρεφτίζεται, όταν διαβάζει:
«Εσύ δεν είσαι πλεονέχτης; Εσύ δεν είσαι κλέφτης, αφού σφετερίζεσαι εκείνα που δέχτηκες από τον Θεό για να τα διαχειριστείς ως οικονόμος; Μήπως νομίζεις ότι θα ονομαστεί λωποδύτης μόνον εκείνος που γδύνει κάποιον και του αρπάζει τα ρούχα, ενώ εκείνος που δεν ντύνει τον γυμνό, αν και μπορεί να το κάμει, αξίζει να πάρει άλλο όνομα; Πρόσεξε! Το ψωμί που εσύ παρακρατείς, είναι του πεινασμένου∙ το ένδυμα που φυλάγεις στις αποθήκες σου, είναι του γυμνού∙ το παπούτσι που σαπίζει στο σπίτι σου, είναι του ξυπόλυτου∙ τα χρήματα που τα κατακρατείς χωμένα στη γη (σ.σ. ή σε τραπεζικούς λογαριασμούς, στην ημεδαπή ή στην αλλοδαπή Ελβετία), είναι εκείνου που έχει ανάγκη. Ώστε λοιπόν τόσους αδικείς, όσους θα μπορούσες να βοηθήσεις». («Ώστε τοσούτους αδικείς όσοις παρέχειν εδύνασο». Μεγ. Βασιλείου «περί πλεονεξίας» Ε.Π. 31, 276-277).
Η κρίση - και οι γεννήτορές της πολεμούνται - με την ορθόδοξη βιοτή, με ανδρεία και όχι με μυξοκλάματα. Ο Χριστιανός Ορθόδοξος κλαίει για τα πάθια και τους καημούς του κόσμου, δεν κλαίγεται όμως σαν καημένο κνώδαλο. Αρχοντόπουλο, με πτυχία και «διδακτορικά» ήταν ο Μέγας Βασίλειος. Στάχτη και σποδός όλα. Τα πούλησε και τα μοίρασε στους φίλους του Χριστού, τους φτωχούς, γιατί «όσο πλεονάζεις τω πλούτω τοσούτω ελλείπεις τη αγάπη», θα πει ο ασκητικότατος Γέροντας της Καππαδοκίας.
Στα πανεπιστήμια, τα φημισμένα και ξακουστά, της Εσπερίας, στα οποία σπουδάζουν οι πορφυρογέννητοι των τριών οικογενειών, που κυβερνούν τον τόπο τα τελευταία 30-40 χρόνια, μαθαίνουν γράμματα πολλά και σπουδάματα…σπουδαία, όχι όμως και του Θεού τα πράματα. Γι’ αυτό βύθισαν την χώρα στην οικονομική φρίκη και στον κοινωνικό κανιβαλισμό. Επαναπατρίζονται με μοναδικό προσόν την επωνυματοφορία και μετακενώνουν τα άθεα γράμματα και τις παραλυμένες θεωρίες στη δόλια πατρίδα μας και…. «μαζί τα φάγαμε». («Η ασίγαστη γενικότητα των πιθήκων» θα έλεγε ο Καρούζος). Αν δεν μας κυβερνούσε το μεταμοντέρνο συνονθύλευμα και οι απελέκητοι γόνοι θα μπορούσε η πατρίδα μας να φτιάξει σχολειά - όλων των βαθμίδων- τα οποία με πνευματικά «προσανάμματα και φυλλώματα» τους κλασσικούς και τους Πατέρες θα μάθαινε στα ανυπεράσπιστα σήμερα παιδιά «τι θα ειπή πατρίδα, τι θα ειπή θρησκεία, τι θα ειπή φιλοτιμία, αρετή και τιμιότη». (Μακρυγιάννης). Για να εκτιμήσεις όμως την μεγαλοπρέπεια και την ανθρωποποιό αξία των ελληνικών γραμμάτων και πριν και μετά την γέννηση του Χριστού, πρέπει να έχεις γευτεί τον γλυκασμό τους στα άγουρα και κρίσιμα χρόνια της ζωής σου. Όταν όμως αυτά τα χρόνια βοσκάς και χορταίνεις με τα ξυλοκέρατα της Δύσης, τα όλο εγωισμό και απανθρωπιά, τότε γίνεται αυτό που έλεγε ο Κολοκοτρώνης: «καημένη Ελλάδα, στέλνουμε στη Δύση αητούς και μας γυρίζουν κουρούνες».
Και στα σχολειά, αντί να μορφώνουμε αητούς που θα πετούν ψηλά και θα αγναντεύουν το πέλαγος, μπουκώνουμε «το μέλλον του τόπου» με σκύβαλα, γιατί τέτοια μας κουβάλησαν οι ατάλαντοι γόνοι από τα καλά τους πανεπιστήμια. (Μέχρι το ’60 τα πανεπιστήμια μας ήταν από τα καλύτερα του κόσμου. Μετά, όταν επέστρεψαν «δαφνοστεφείς» οι αντιστασιακοί των γαλλικών μπιστρώ, κατάντησαν «άσυλα» αμάθειας και καταλήψεων).
Γιορτάζουμε σε λίγες μέρες, την Πρωτοχρονιά, τον Μέγα Βασίλειο, που τόσο αγαπούσε και σεβόταν ο λαός μας, όταν ακόμη βαστούσε το ρωμαίικο ήθος. Λένε κάποιοι δοκησίσοφοι της σήμερον ότι η Εκκλησία, οι ιεράρχες της δεν πρέπει να ανακατεύονται με θέματα της πολιτείας, αλλά να κοιτούν τα του οίκου τους. Δηλαδή, να βυσσοδομούν οι διεφθαρμένοι πολιτικάντηδες και να εγκληματούν ανεξέλεγκτα. Για την Εκκλησία όμως «τύπος και υπογραμμός» είναι οι άγιοι, οι οποίοι δεν δίσταζαν να συγκρουστούν και με τον Καίσαρα. «Την βασιλέως φιλίαν μέγα μεν ηγούμαι μετ’ ευσεβείας, άνευ δε ταύτης, ολέθριαν αποκαλώ» θα πει ο άγιος Βασίλειος στον αιρετικό αυτοκράτορα Ουάλη. Σήμερα υποταχτήκαμε στις άπληστες συμμορίες του ΔΝΤ, της τρόικας και γονατίζουμε από τα καταστρεπτικά δάνεια.
«Να μη δεχτείς ποτέ δανειστή, που σε πολιορκεί. Να μην ανεχθείς ποτέ να σε αναζητούν, για να βρουν τα ίχνη σου και να σε συλλάβουν σαν άλλο θήραμα (οι τοκογλύφοι). Το δάνειο είναι η αρχή του ψεύδους∙ είναι αφορμή αχαριστίας, αγνωμοσύνης και επιορκίας. Άλλα λέει εκείνος που δανείζεται και άλλα εκείνος που δανείζει… Είσαι φτωχός τώρα, αλλά ελεύθερος. Όταν δανειστείς, όχι μόνο δεν θα πλουτίσεις, αλλά θα χάσεις και την ελευθερία σου…
Η φτώχεια δεν φέρνει καμμιά ντροπή.
Γιατί λοιπόν να προσθέτουμε στον εαυτό μας τη ντροπή του δανείου; Κανείς δεν θεραπεύει τα τραύματά του με άλλο τραύμα, ούτε θεραπεύει το ένα κακό με άλλο κακό, ούτε επανορθώνει τη φτώχεια με τόκους. Είσαι πλούσιος; Μη δανείζεσαι. Είσαι φτωχός; Μη δανείζεσαι». (Μεγ. Βασιλείου, «ΙΔ΄ Ψαλμ. και περί τοκιζόντων, 2 ΕΠΕ 5, 78-80). Αν μορφώνονταν οι γενιές των Ελλήνων με τέτοια κείμενα…. 

Νατσιός Δημήτρης
δάσκαλος-Κιλκίς

πηγη
.

Τετάρτη, Νοεμβρίου 02, 2011

Αγία πενία και καταναγκαστική φτώχεια

η ζωή στην παραγκούπολη πού μπορεί να μην είναι στην Λατ. Αμερική, αλλά δίπλα μας


H πενία είναι η ύψιστη αρετή. Λαμπροί φιλόσοφοι και διανοητές ασπάστηκαν την εκούσια πενία,την ακτημοσύνη, τον μετρημένο φιλοσοφικό βίο της εγκράτειας,της αφάνειας,της ταπεινώσεως. Άλλοι από ταπεινά ή διαστρεβλωμένα κριτήρια(κυνισμός,εγκρατιτισμός,φραγκισκανισμός) και άλλοι από βαθιά συναίσθηση της πραγματικότητας, ως έλεγχο στην ακράτεια και προστασία από την απληστία του κόσμου(κοσμικού φρονήματος).

Ο φιλοσοφημένος εγκρατής άνθρωπος φιλοκαλεί μετ'ευτελείας και διάγει ταπεινό βίο μετ'ευχαριστίας και εσωτερικής αμεριμνησίας και ουσιαστικής πληρότητας. "Τίς εστίν πλούσιος; Ο εν τω ολίγω αναπαυόμενος", έλεγαν και πίστευαν οι ρωμηοί πρόγονοι μας , οι κληρονόμοι της αρχαιοελληνικής λιτότητας και της χριστιανικής απλότητας. Πνευματικοί άνθρωποι όπως ο Παπαδιαμάντης και ο Κόντογλου ήταν υπερήφανοι για την πτωχεία τους και ενίκησαν αυτό τον κόσμο με την ασκητική χριστιανική φιλοσοφία πού συμπυκνώνεται στην εξής φράση: "τη ταπεινώσει τα υψηλά, τη πτωχεία τα πλούσια". Το πολίτευμα της ορθοδοξίας , της καθ'ημάς ανατολής είναι ακτημονικό, χωρίς να είναι αντιυλικό , ή γνωστικιστικό μανιχαίικο. Ζητούμε από τον Κύριο να μας φυλάξει από τον κόσμο χωρίς να μας άρη απ'αυτόν. Η ύλη είναι ευλογημένη, δύναται να μεταστοιχειωθεί, να αγιασθεί μέσα στον κόσμο της βασιλείας Του. Κορύφωση της φιλοσοφίας αυτής είναι η εκούσια αποταγή πού βρίσκει κυρίως εκφραστές της τους ορθόδοξους μοναχούς.Ευλογημένη λοιπον η εκούσια πτωχεία, η αγία πενία.


Όμως η καταναγκαστική φτώχεια, η καταστροφική εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο, η μη εκούσια φτώχεια είναι ευλογημένη; Έχει αξία ενώπιον του Κριτού, άλλα να σκέφτεσαι , άλλα να επιθυμείς και σε άλλη κατάσταση να βρίσκεσαι; Ο φθόνος κατά των πλουσίων και η άφρονη μανία του πλουτισμού και της θεραπείας ενός αρρωστημένου εαυτού πού νιώθει εγκλωβισμένο στην φτώχεια, μόνο και μόνο γιατί νιώθει το Εγώ πληγωμένο, καθιστά και τον πλέον φτωχότερο ομόδικο με έναν εκμεταλλευτή και άφρονα πλούσιο και δεν σώζει τον φτωχό. Ομοίως και ο αρρωστημένος κομπαστικός εγκρατιτισμός γιατί σε αυτόν κρύβεται το μίσος του υλικού κόσμου και μια εωσφορική υπερηφάνια τάχα αγιότητος.


Άρα ο εκούσια, ο ευγενής φτωχός, ο ζων ευχαριστηριακά είναι ο μακάριος και ο ευτυχισμένος. Το να έρθει το κράτος και να σε λεηλατήσει ώς κοινωνική και οικονομική υπόσταση δεν σε καθιστά άγιο φτωχό αυτόματα. Σημασία έχει η προαίρεση σου.


Και οπωσδήποτε δεν χρωστάμε χάρη στον εκμεταλλευτή και τον δυνάστη. Δεν ιεροποιείται η αδικία. Αν δούμε ρεαλιστικά τα πράγματα φτώχεια σημαίνει να πεινάς,να χρεωστάς, να κρυώνεις, να μην έχεις γάλα και παπούτσια για τα παιδιά σου, καταστάσεις πού οι μεγαλύτεροι στην ηλικία τις εβίωσαν.Όχι δεν είναι αγία η φτώχεια, αν εσύ δεν την έχεις επιλέξει! Ναι! Μπορεί να μην καταφύγεις σε γογγυσμούς, όπως ο Λάζαρος της παραβολής, να την εκμεταλλευτείς κατάλληλα και να κερδήσεις και την πνευματική φτώχεια. Όμως αυτό είναι πάντα καρπός ελεύθερης προαιρέσεως και διαθέσεως.Δεν πάνε όλοι οι πλούσιοι στην κόλαση, ούτε όλοι οι φτωχοί στον Παράδεισο.


Ούτε τα κηρύγματα περί πτωχείας σώζουν, αν εμείς πρώτα δεν θεραπεύσουμε το κοινωνικό αυτό καρκίνωμα, ή έστω να το διακονήσουμε όχι μόνο με πνευματική αλλα κυρίως πρώτον με υλική προσφορά και ζωντανή συμπαράσταση. Ας επιχειρήσουμε να μακαρίσουμε έναν φτωχό πατέρα με πέντε πεινασμένα παιδιά , για την κατάσταση του,χωρίς πρώτον να κρατάμε τεμάχιον άρτου στα χέρια μας, προσφορά αγάπης  και μετά ας κρίνουμε τον εαυτό μας για την ποιότητα της διάκρισης μας. Η απάντηση της συνείδησης μας θα είναι κραυγή ελέγχου προς την αδιακρισία μας!

Όχι δεν χρεωστάμε χάρη σε αυτόν πού αδικεί και καταπνίγει τον φτωχό. Αυτός δεν είναι μόνο εχθρός της φτώχειας, αλλά και την καλή προαίρεση του φτωχού προς την αγία μακαριότητα της πενίας, αμβλύνει με την απάνθρωπη μανία και την κακία του.Οι Πατέρες της Εκκλησίας εδιώχθησαν αλλά και αγίασαν ακριβώς για έναν τέτοιον έλεγχο...